Arbeidarbustadane i Folgefonngata 9 (Odda) - Sideversjonshistorikk

Cnyborgbot: Robot: Endrer mal: Folketelling bosted land

2024-03-07T10:21:20Z

Robot: Endrer mal: Folketelling bosted land

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 7. mar. 2024 kl. 10:21
Linje 28:		Linje 28:

	== Kjelder og litteratur ==		== Kjelder og litteratur ==
	*{{~~folketelling bosted land~~\|bf01036676002563\|Bakke\|1910\|Ullensvang herred\|nn}}.		*{{Folketelling\|bf01036676002563\|Bakke\|1910\|Ullensvang herred\|nn}}.
	*[http://www.nvim.no/newsread/news.asp?wce=dokument&n=5078&d=2&l=1&cid=2&SORT=11 Industristadmuseet si heimeside]		*[http://www.nvim.no/newsread/news.asp?wce=dokument&n=5078&d=2&l=1&cid=2&SORT=11 Industristadmuseet si heimeside]

Cnyborg: Teksterstatting – «Kategori:Bygninger» til «»

2023-05-30T09:22:15Z

Teksterstatting – «Kategori:Bygninger» til «»

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 30. mai 2023 kl. 09:22
Linje 33:		Linje 33:
	{{artikkelkoord\|60.0678148\|N\|6.5442737\|Ø}}		{{artikkelkoord\|60.0678148\|N\|6.5442737\|Ø}}

	~~[[Kategori:Bygninger]]~~
	[[Kategori:Ullensvang kommune]]		[[Kategori:Ullensvang kommune]]
	[[Kategori:Odda]]		[[Kategori:Odda]]

Cnyborg: Teksterstatting – «[[Kategori:Ullensvang herad» til «[[Kategori:Ullensvang kommune»

2020-01-17T09:25:11Z

Teksterstatting – «[[Kategori:Ullensvang herad» til «[[Kategori:Ullensvang kommune»

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 17. jan. 2020 kl. 09:25
Linje 34:		Linje 34:

	[[Kategori:Bygninger]]		[[Kategori:Bygninger]]
	[[Kategori:Ullensvang ~~herad~~]]		[[Kategori:Ullensvang kommune]]
	[[Kategori:Odda]]		[[Kategori:Odda]]
	[[Kategori:Bygninger fra 1900-åra]]		[[Kategori:Bygninger fra 1900-åra]]
	{{F1}}		{{F1}}
	{{nn}}		{{nn}}

Marianne Wiig: Teksterstatting – «Kategori:Odda kommune» til «Kategori:Ullensvang herad Kategori:Odda»

2020-01-03T13:24:36Z

Teksterstatting – «Kategori:Odda kommune» til «Kategori:Ullensvang herad Kategori:Odda»

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 3. jan. 2020 kl. 13:24
Linje 34:		Linje 34:

	[[Kategori:Bygninger]]		[[Kategori:Bygninger]]
	[[Kategori:Odda ~~kommune~~]]		[[Kategori:Ullensvang herad]]
			[[Kategori:Odda]]
	[[Kategori:Bygninger fra 1900-åra]]		[[Kategori:Bygninger fra 1900-åra]]
	{{F1}}		{{F1}}
	{{nn}}		{{nn}}

Kallrustad: Nynorsk

2017-06-21T05:26:37Z

Nynorsk

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 21. jun. 2017 kl. 05:26
Linje 37:		Linje 37:
	[[Kategori:Bygninger fra 1900-åra]]		[[Kategori:Bygninger fra 1900-åra]]
	{{F1}}		{{F1}}
			{{nn}}

Aslak Kittelsen: småpirk

2014-06-05T11:26:13Z

småpirk

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 5. jun. 2014 kl. 11:26
Linje 6:		Linje 6:

	== To rom og kjøkken ==		== To rom og kjøkken ==

	Fagarbeidarar og formenn på cyanamidfabrikken fekk bustad her. Dei var rekna som nøkkelpersonar. Ein formann kunne tena opp mot 120,- kroner i månaden i 1909 og betala 16,- kroner i månadsleige for 2 rom og kjøkken. Andre måtte bu i brakker eller dårlegare hus og vanlege arbeidsfolk hadde ikkje råd til å kjøpa seg hus den gong.		Fagarbeidarar og formenn på cyanamidfabrikken fekk bustad her. Dei var rekna som nøkkelpersonar. Ein formann kunne tena opp mot 120,- kroner i månaden i 1909 og betala 16,- kroner i månadsleige for 2 rom og kjøkken. Andre måtte bu i brakker eller dårlegare hus og vanlege arbeidsfolk hadde ikkje råd til å kjøpa seg hus den gong.

Linje 13:		Linje 12:
	== Stabil arbeidskraft ==		== Stabil arbeidskraft ==

	Fabrikken ønska familiefolk velkommen for dei var ofte stabil arbeidskraft. Albert Abelsen fekk arbeid som elektrikar ved Cyanamidfabrikken som var under bygging på smelteverksområdet. Dei tre døtrene Albine,Gudny og Gottliebe var mellom dei aller første borna som flytta inn i det nye bustadfeltet på Bakke. Seinare fekk familen tvillingane Gudmund og Ingeborg. Albert og kona Nilsine kom opprinneleg frå Bergen, og det spelte nok inn når dei hadde valt namn til jentene.		Fabrikken ønska familiefolk velkommen for dei var ofte stabil arbeidskraft. Albert Abelsen fekk arbeid som elektrikar ved Cyanamidfabrikken som var under bygging på smelteverksområdet. Dei tre døtrene Albine, Gudny og Gottliebe var mellom dei aller første borna som flytta inn i det nye bustadfeltet på Bakke. Seinare fekk familen tvillingane Gudmund og Ingeborg. Albert og kona Nilsine kom opprinneleg frå Bergen, og det spelte nok inn når dei hadde valt namn til jentene.

	== Husfargen ==		== Husfargen ==
			Albine har fortalt til museet i eit intervju om det ho hugsar frå den første tida i Odda. Ho og familien kom med båt til Odda. Det var like før jul i 1907 eller kanskje heilt tidleg i 1908. Rutebåten la til ved kaien litt framanfor kyrkja, der bussterminalen er i dag. Dei gjekk opp «postvegen», eller Gågata i dag, og inn i Folgefonngata. Det første nye huset på venstre hand skulle vera den nye heimen deira. Fargen på huset var grå eller beige og Albine synest dette såg trist ut. Seinare har husa fått friske fargar. Dei tre husa som høyrer til museet ligg på sørsida av gata, - eit mørk raudt, eit gult og eit grønt hus.
	Albine har fortalt til museet i eit intervju om det ho hugsar frå den første tida i Odda. Ho og familien kom med båt til Odda. Det var like før jul i 1907 eller kanskje heilt tidleg i 1908. Rutebåten la til ved kaien litt framanfor kyrkja, der bussterminalen er i dag. Dei gjekk opp ~~"postvegen"~~, eller Gågata i dag, og inn i Folgefonngata. Det første nye huset på venstre hand skulle vera den nye heimen deira. Fargen på huset var grå eller beige og Albine synest dette såg trist ut. Seinare har husa fått friske fargar. Dei tre husa som høyrer til museet ligg på sørsida av gata, - eit mørk raudt, eit gult og eit grønt hus.

	== Frå fabrikkhus til privateigd ==		== Frå fabrikkhus til privateigd ==
	Albine og Gottliebe Abelsen kom likevel til å bli buande i huset resten av livet. Og sidan det var ein arbeidarbustad er dette ganske spesielt.		Albine og Gottliebe Abelsen kom likevel til å bli buande i huset resten av livet. Og sidan det var ein arbeidarbustad er dette ganske spesielt.

	Sidan 1970- og 80-åra har det vore vanleg at dei som bur i fabrikken sine hus har fått kjøpt husa sine. Men familien Abelsen kjøpte alt rundt 1920. Då gjekk smelteverket eller Odda-fabrikkane konkurs. Alle dei andre arbeidarbustadane i området blei kjøpt av eigedomsselskapet til Aluminiumsfabrikken i Tyssedal. Folk i Odda tenker difor på desse husa som ~~"Nitriden"~~ eller DNN Aluminium sine arbeidarbustadar.		Sidan 1970- og 80-åra har det vore vanleg at dei som bur i fabrikken sine hus har fått kjøpt husa sine. Men familien Abelsen kjøpte alt rundt 1920. Då gjekk smelteverket eller Odda-fabrikkane konkurs. Alle dei andre arbeidarbustadane i området blei kjøpt av eigedomsselskapet til Aluminiumsfabrikken i Tyssedal. Folk i Odda tenker difor på desse husa som «Nitriden» eller DNN Aluminium sine arbeidarbustadar.

	I 1993 kjøpte Norsk Vasskraft- og Industristadmuseum eigedommen Folgefonngata 9 med alt inventar av familiane etter Abelsen. Det er ganske uvanleg at eit museum har ei slik samling som er ~~"ekte"~~ eller genuin og ikkje ~~"konstruert"~~ eller skapt i ettertid.		I 1993 kjøpte Norsk Vasskraft- og Industristadmuseum eigedommen Folgefonngata 9 med alt inventar av familiane etter Abelsen. Det er ganske uvanleg at eit museum har ei slik samling som er «ekte» eller genuin og ikkje «konstruert» eller skapt i ettertid.

	== Kvardagens kulturminne ==		== Kvardagens kulturminne ==

	I Folgefonngata 9 levde familien i både kvardag og fest, men dette er i rette forstand eit kvardagens kulturminne. Huset er fullt av ting og utstyr, og museet har mange opplysningar, foto og dokument som fortel dette huset og arbeidarbustadane sin spesielle historie.		I Folgefonngata 9 levde familien i både kvardag og fest, men dette er i rette forstand eit kvardagens kulturminne. Huset er fullt av ting og utstyr, og museet har mange opplysningar, foto og dokument som fortel dette huset og arbeidarbustadane sin spesielle historie.

	== Kjelder og litteratur ==		== Kjelder og litteratur ==
			*{{folketelling bosted land\|bf01036676002563\|Bakke\|1910\|Ullensvang herred\|nn}}.
	*{{folketelling bosted land\|bf01036676002563\|Bakke\|1910\|Ullensvang herred\|nn}}
	*[http://www.nvim.no/newsread/news.asp?wce=dokument&n=5078&d=2&l=1&cid=2&SORT=11 Industristadmuseet si heimeside]		*[http://www.nvim.no/newsread/news.asp?wce=dokument&n=5078&d=2&l=1&cid=2&SORT=11 Industristadmuseet si heimeside]

Kallrustad: lenkje til Industristadmuseet

2014-06-03T09:32:32Z

lenkje til Industristadmuseet

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 3. jun. 2014 kl. 09:32
Linje 1:		Linje 1:
	<onlyinclude>{{thumb\|Folgefonngata9.jpg\|Familien Christiansen budde også i Folgefonngata nr 9 då huset var nesten heilt nytt.\|Arkiv NVIM.}}		<onlyinclude>{{thumb\|Folgefonngata9.jpg\|Familien Christiansen budde også i Folgefonngata nr 9 då huset var nesten heilt nytt.\|Arkiv NVIM.}}
	'''[[Arbeidarbustadane i Folgefonngata 9 (Odda)\|Folgefonngata 9]]''' i [[~~Odda kommune\|~~Odda]] er eit lite trehus i ein og ein halv etasje, bygd i 1907/08. Dette er ein av dei første arbeidarbustadane som blei bygd i Odda sentrum, og saman med Folgefonngata 11 og 13 tilhøyrer det [[~~Industristadmuseet~~]] (NVIM) i dag. </onlyinclude>		'''[[Arbeidarbustadane i Folgefonngata 9 (Odda)\|Folgefonngata 9]]''' i [[Odda]] er eit lite trehus i ein og ein halv etasje, bygd i 1907/08. Dette er ein av dei første arbeidarbustadane som blei bygd i Odda sentrum, og saman med Folgefonngata 11 og 13 tilhøyrer det [[Norsk Vasskraft- og Industristadmuseum]] (NVIM) i dag. </onlyinclude>

	== Bakgrunn ==		== Bakgrunn ==

Kallrustad: /* Kjelder og litteratur */ FT-lenkje

2014-06-03T07:51:31Z

Kjelder og litteratur: FT-lenkje

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 3. jun. 2014 kl. 07:51
Linje 32:		Linje 32:
	== Kjelder og litteratur ==		== Kjelder og litteratur ==

			*{{folketelling bosted land\|bf01036676002563\|Bakke\|1910\|Ullensvang herred\|nn}}
	*[http://www.nvim.no/newsread/news.asp?wce=dokument&n=5078&d=2&l=1&cid=2&SORT=11 Industristadmuseet si heimeside]		*[http://www.nvim.no/newsread/news.asp?wce=dokument&n=5078&d=2&l=1&cid=2&SORT=11 Industristadmuseet si heimeside]

Kallrustad: koordinatar

2014-06-03T07:39:47Z

koordinatar

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 3. jun. 2014 kl. 07:39
Linje 33:		Linje 33:

	*[http://www.nvim.no/newsread/news.asp?wce=dokument&n=5078&d=2&l=1&cid=2&SORT=11 Industristadmuseet si heimeside]		*[http://www.nvim.no/newsread/news.asp?wce=dokument&n=5078&d=2&l=1&cid=2&SORT=11 Industristadmuseet si heimeside]

			{{artikkelkoord\|60.0678148\|N\|6.5442737\|Ø}}

	[[Kategori:Bygninger]]		[[Kategori:Bygninger]]

Kallrustad: F1 for framsidesyning Odda

2014-06-03T07:04:23Z

F1 for framsidesyning Odda

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 3. jun. 2014 kl. 07:04
Linje 1:		Linje 1:
	{{thumb\|Folgefonngata9.jpg\|Familien Christiansen budde også i Folgefonngata nr 9 då huset var nesten heilt nytt.\|Arkiv NVIM.}}		<onlyinclude>{{thumb\|Folgefonngata9.jpg\|Familien Christiansen budde også i Folgefonngata nr 9 då huset var nesten heilt nytt.\|Arkiv NVIM.}}
	'''[[Arbeidarbustadane i Folgefonngata 9 (Odda)\|Folgefonngata 9]]''' i [[Odda kommune\|Odda]] er eit lite trehus i ein og ein halv etasje, bygd i 1907/08. Dette er ein av dei første arbeidarbustadane som blei bygd i Odda sentrum, og saman med Folgefonngata 11 og 13 tilhøyrer det [[Industristadmuseet]] (NVIM) i dag.		'''[[Arbeidarbustadane i Folgefonngata 9 (Odda)\|Folgefonngata 9]]''' i [[Odda kommune\|Odda]] er eit lite trehus i ein og ein halv etasje, bygd i 1907/08. Dette er ein av dei første arbeidarbustadane som blei bygd i Odda sentrum, og saman med Folgefonngata 11 og 13 tilhøyrer det [[Industristadmuseet]] (NVIM) i dag. </onlyinclude>

	== Bakgrunn ==		== Bakgrunn ==
	I 1907 starta karbid- og cyanamidfabrikken å byggja ut to område med bustadar til dei fastbuande arbeidsfolka. Ei rekke med hus blei bygd langs Røldalsvegen frå Nyland og sørover. Og på Bakke kom eit anna felt med hus på begge sider av [[Folgefonngata]] eller ''Dr Boyds gate'' som gata heitte først. Hustypen er kjend frå fleire andre fabrikkanlegg, og vi kjenner ikkje namnet på arkitekten. Men stilen har trekk frå enkel jugendstil. Det ser vi på det ~~"knekte"~~ avrunda mønet og på formen på vindaugene; kort, ruta felt oppe og høgt felt nede.		I 1907 starta karbid- og cyanamidfabrikken å byggja ut to område med bustadar til dei fastbuande arbeidsfolka. Ei rekke med hus blei bygd langs Røldalsvegen frå Nyland og sørover. Og på Bakke kom eit anna felt med hus på begge sider av [[Folgefonngata]] eller ''Dr Boyds gate'' som gata heitte først. Hustypen er kjend frå fleire andre fabrikkanlegg, og vi kjenner ikkje namnet på arkitekten. Men stilen har trekk frå enkel jugendstil. Det ser vi på det «knekte», avrunda mønet og på formen på vindaugene; kort, ruta felt oppe og høgt felt nede.

	== To rom og kjøkken ==		== To rom og kjøkken ==
Linje 9:		Linje 9:
	Fagarbeidarar og formenn på cyanamidfabrikken fekk bustad her. Dei var rekna som nøkkelpersonar. Ein formann kunne tena opp mot 120,- kroner i månaden i 1909 og betala 16,- kroner i månadsleige for 2 rom og kjøkken. Andre måtte bu i brakker eller dårlegare hus og vanlege arbeidsfolk hadde ikkje råd til å kjøpa seg hus den gong.		Fagarbeidarar og formenn på cyanamidfabrikken fekk bustad her. Dei var rekna som nøkkelpersonar. Ein formann kunne tena opp mot 120,- kroner i månaden i 1909 og betala 16,- kroner i månadsleige for 2 rom og kjøkken. Andre måtte bu i brakker eller dårlegare hus og vanlege arbeidsfolk hadde ikkje råd til å kjøpa seg hus den gong.

	Folgefonngata 9 er ein ~~"formannsbolig"~~ med to rom og kjøkken. Det er to leilegheiter i huset. Mange av dei andre husa i gata hadde leilegheiter med eitt rom og kjøkken og var for fagarbeidarar. I åra 1907 til 1914, før Murboligen kom, låg det slike bustadar på begge sider av Folgefonngata.		<onlyinclude>Folgefonngata 9 er ein «formannsbolig» med to rom og kjøkken. Det er to leilegheiter i huset. Mange av dei andre husa i gata hadde leilegheiter med eitt rom og kjøkken og var for fagarbeidarar. I åra 1907 til 1914, før Murboligen kom, låg det slike bustadar på begge sider av Folgefonngata.</onlyinclude>

	== Stabil arbeidskraft ==		== Stabil arbeidskraft ==
Linje 36:		Linje 36:
	[[Kategori:Bygninger]]		[[Kategori:Bygninger]]
	[[Kategori:Odda kommune]]		[[Kategori:Odda kommune]]
			[[Kategori:Bygninger fra 1900-åra]]
			{{F1}}