Merland (Sandnes gnr. 104) - Sideversjonshistorikk

Cnyborg: Teksterstatting – « omlag » til « om lag »

2026-04-09T09:10:47Z

Teksterstatting – « omlag » til « om lag »

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 9. apr. 2026 kl. 09:10
Linje 40:		Linje 40:
	Rundt den store garden Hogstad ligg det tre landgardar i ein halvsirkel. Opphavleg har dei alle vore teigar, bruksområde på opphavsgarden. Namna som desse teigane har (Merland, Bjelland, Haualand) kan derfor gå tilbake til dei fyrste hundreåra etter Kristi fødsel. I løpet av romersk jernalder blei dei gamle, store jordbruks-områda stykka opp og folk slo seg til på einskilde gardar i staden. Det som før hadde vore teigar blei nå sjølvstendige gardar, og teignamnet levde vidare som namn på den nye garden.		Rundt den store garden Hogstad ligg det tre landgardar i ein halvsirkel. Opphavleg har dei alle vore teigar, bruksområde på opphavsgarden. Namna som desse teigane har (Merland, Bjelland, Haualand) kan derfor gå tilbake til dei fyrste hundreåra etter Kristi fødsel. I løpet av romersk jernalder blei dei gamle, store jordbruks-områda stykka opp og folk slo seg til på einskilde gardar i staden. Det som før hadde vore teigar blei nå sjølvstendige gardar, og teignamnet levde vidare som namn på den nye garden.

	Her på Merland budde det folk allerede ~~omlag~~ 400 e.Kr. Dei fyrste folka, bureisarane, kan ha vore utflyttarar frå Hogstad. Frå tunet på Merland og bort mot Bjellands-skiftet er det fleire gravhaugar frå denne tida. Det er også ein del gravfunn frå det som nå er den nedre delen av Bjelland - på Ormahaugen og flatene rundt. Ein skulle tru at dette høyrde saman med busettinga på Merland. På Ormahaugen er det også gjort funn frå vikingtida som viser at det budde folk der då og.		Her på Merland budde det folk allerede om lag 400 e.Kr. Dei fyrste folka, bureisarane, kan ha vore utflyttarar frå Hogstad. Frå tunet på Merland og bort mot Bjellands-skiftet er det fleire gravhaugar frå denne tida. Det er også ein del gravfunn frå det som nå er den nedre delen av Bjelland - på Ormahaugen og flatene rundt. Ein skulle tru at dette høyrde saman med busettinga på Merland. På Ormahaugen er det også gjort funn frå vikingtida som viser at det budde folk der då og.

	Etter [[Svartedauen]] i 1349 fylgde ei lang tid med lite folk i landet. Dei bøndene som var igjen slo seg til på dei beste og mest lettdrivne gardane, og fleire mindre gardar		Etter [[Svartedauen]] i 1349 fylgde ei lang tid med lite folk i landet. Dei bøndene som var igjen slo seg til på dei beste og mest lettdrivne gardane, og fleire mindre gardar

	blei liggande folketome og til nedfalls. På Merland kom det ikkje folk igjen før ~~omlag~~ 1635. Det var den garden i bygda som sist blei tatt i bruk igjen. Dersom garden var blitt fraflytta nokså snart etter 1349, kan han altså ha lege øyde i nesten tre hundre år!		blei liggande folketome og til nedfalls. På Merland kom det ikkje folk igjen før om lag 1635. Det var den garden i bygda som sist blei tatt i bruk igjen. Dersom garden var blitt fraflytta nokså snart etter 1349, kan han altså ha lege øyde i nesten tre hundre år!

	Også nabogarden Haualand låg folketom ein del av denne tida, men allerede ~~omlag~~ 1500 kom det folk igjen der. Etterpå brukte folka på Haualand området her		Også nabogarden Haualand låg folketom ein del av denne tida, men allerede om lag 1500 kom det folk igjen der. Etterpå brukte folka på Haualand området her

	nede, det var vel til slåtteland og beite for husdyra. Då her på ny kom folk igjen ca. 1635, var gardsnamnet langt på vei gløymt. Den fyrste tida blei det rekna for eit		nede, det var vel til slåtteland og beite for husdyra. Då her på ny kom folk igjen ca. 1635, var gardsnamnet langt på vei gløymt. Den fyrste tida blei det rekna for eit

Cnyborgbot: Robot: Satte tilbake til versjon 2684793 av Kallrustad 8. september 2025 07:28:23

2026-04-09T09:04:30Z

Robot: Satte tilbake til versjon 2684793 av Kallrustad 8. september 2025 07:28:23

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 9. apr. 2026 kl. 09:04
Linje 40:		Linje 40:
	Rundt den store garden Hogstad ligg det tre landgardar i ein halvsirkel. Opphavleg har dei alle vore teigar, bruksområde på opphavsgarden. Namna som desse teigane har (Merland, Bjelland, Haualand) kan derfor gå tilbake til dei fyrste hundreåra etter Kristi fødsel. I løpet av romersk jernalder blei dei gamle, store jordbruks-områda stykka opp og folk slo seg til på einskilde gardar i staden. Det som før hadde vore teigar blei nå sjølvstendige gardar, og teignamnet levde vidare som namn på den nye garden.		Rundt den store garden Hogstad ligg det tre landgardar i ein halvsirkel. Opphavleg har dei alle vore teigar, bruksområde på opphavsgarden. Namna som desse teigane har (Merland, Bjelland, Haualand) kan derfor gå tilbake til dei fyrste hundreåra etter Kristi fødsel. I løpet av romersk jernalder blei dei gamle, store jordbruks-områda stykka opp og folk slo seg til på einskilde gardar i staden. Det som før hadde vore teigar blei nå sjølvstendige gardar, og teignamnet levde vidare som namn på den nye garden.

	Her på Merland budde det folk ~~alleredeom lag400~~ e.Kr. Dei fyrste folka, bureisarane, kan ha vore utflyttarar frå Hogstad. Frå tunet på Merland og bort mot Bjellands-skiftet er det fleire gravhaugar frå denne tida. Det er også ein del gravfunn frå det som nå er den nedre delen av Bjelland - på Ormahaugen og flatene rundt. Ein skulle tru at dette høyrde saman med busettinga på Merland. På Ormahaugen er det også gjort funn frå vikingtida som viser at det budde folk der då og.		Her på Merland budde det folk allerede omlag 400 e.Kr. Dei fyrste folka, bureisarane, kan ha vore utflyttarar frå Hogstad. Frå tunet på Merland og bort mot Bjellands-skiftet er det fleire gravhaugar frå denne tida. Det er også ein del gravfunn frå det som nå er den nedre delen av Bjelland - på Ormahaugen og flatene rundt. Ein skulle tru at dette høyrde saman med busettinga på Merland. På Ormahaugen er det også gjort funn frå vikingtida som viser at det budde folk der då og.

	Etter [[Svartedauen]] i 1349 fylgde ei lang tid med lite folk i landet. Dei bøndene som var igjen slo seg til på dei beste og mest lettdrivne gardane, og fleire mindre gardar		Etter [[Svartedauen]] i 1349 fylgde ei lang tid med lite folk i landet. Dei bøndene som var igjen slo seg til på dei beste og mest lettdrivne gardane, og fleire mindre gardar

	blei liggande folketome og til nedfalls. På Merland kom det ikkje folk igjen ~~førom lag1635~~. Det var den garden i bygda som sist blei tatt i bruk igjen. Dersom garden var blitt fraflytta nokså snart etter 1349, kan han altså ha lege øyde i nesten tre hundre år!		blei liggande folketome og til nedfalls. På Merland kom det ikkje folk igjen før omlag 1635. Det var den garden i bygda som sist blei tatt i bruk igjen. Dersom garden var blitt fraflytta nokså snart etter 1349, kan han altså ha lege øyde i nesten tre hundre år!

	Også nabogarden Haualand låg folketom ein del av denne tida, men ~~alleredeom lag1500~~ kom det folk igjen der. Etterpå brukte folka på Haualand området her		Også nabogarden Haualand låg folketom ein del av denne tida, men allerede omlag 1500 kom det folk igjen der. Etterpå brukte folka på Haualand området her

	nede, det var vel til slåtteland og beite for husdyra. Då her på ny kom folk igjen ca. 1635, var gardsnamnet langt på vei gløymt. Den fyrste tida blei det rekna for eit		nede, det var vel til slåtteland og beite for husdyra. Då her på ny kom folk igjen ca. 1635, var gardsnamnet langt på vei gløymt. Den fyrste tida blei det rekna for eit

Cnyborg: Teksterstatting – « omlag » til «om lag»

2026-04-09T08:58:54Z

Teksterstatting – « omlag » til «om lag»

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 9. apr. 2026 kl. 08:58
Linje 40:		Linje 40:
	Rundt den store garden Hogstad ligg det tre landgardar i ein halvsirkel. Opphavleg har dei alle vore teigar, bruksområde på opphavsgarden. Namna som desse teigane har (Merland, Bjelland, Haualand) kan derfor gå tilbake til dei fyrste hundreåra etter Kristi fødsel. I løpet av romersk jernalder blei dei gamle, store jordbruks-områda stykka opp og folk slo seg til på einskilde gardar i staden. Det som før hadde vore teigar blei nå sjølvstendige gardar, og teignamnet levde vidare som namn på den nye garden.		Rundt den store garden Hogstad ligg det tre landgardar i ein halvsirkel. Opphavleg har dei alle vore teigar, bruksområde på opphavsgarden. Namna som desse teigane har (Merland, Bjelland, Haualand) kan derfor gå tilbake til dei fyrste hundreåra etter Kristi fødsel. I løpet av romersk jernalder blei dei gamle, store jordbruks-områda stykka opp og folk slo seg til på einskilde gardar i staden. Det som før hadde vore teigar blei nå sjølvstendige gardar, og teignamnet levde vidare som namn på den nye garden.

	Her på Merland budde det folk ~~allerede omlag 400~~ e.Kr. Dei fyrste folka, bureisarane, kan ha vore utflyttarar frå Hogstad. Frå tunet på Merland og bort mot Bjellands-skiftet er det fleire gravhaugar frå denne tida. Det er også ein del gravfunn frå det som nå er den nedre delen av Bjelland - på Ormahaugen og flatene rundt. Ein skulle tru at dette høyrde saman med busettinga på Merland. På Ormahaugen er det også gjort funn frå vikingtida som viser at det budde folk der då og.		Her på Merland budde det folk alleredeom lag400 e.Kr. Dei fyrste folka, bureisarane, kan ha vore utflyttarar frå Hogstad. Frå tunet på Merland og bort mot Bjellands-skiftet er det fleire gravhaugar frå denne tida. Det er også ein del gravfunn frå det som nå er den nedre delen av Bjelland - på Ormahaugen og flatene rundt. Ein skulle tru at dette høyrde saman med busettinga på Merland. På Ormahaugen er det også gjort funn frå vikingtida som viser at det budde folk der då og.

	Etter [[Svartedauen]] i 1349 fylgde ei lang tid med lite folk i landet. Dei bøndene som var igjen slo seg til på dei beste og mest lettdrivne gardane, og fleire mindre gardar		Etter [[Svartedauen]] i 1349 fylgde ei lang tid med lite folk i landet. Dei bøndene som var igjen slo seg til på dei beste og mest lettdrivne gardane, og fleire mindre gardar

	blei liggande folketome og til nedfalls. På Merland kom det ikkje folk igjen ~~før omlag 1635~~. Det var den garden i bygda som sist blei tatt i bruk igjen. Dersom garden var blitt fraflytta nokså snart etter 1349, kan han altså ha lege øyde i nesten tre hundre år!		blei liggande folketome og til nedfalls. På Merland kom det ikkje folk igjen førom lag1635. Det var den garden i bygda som sist blei tatt i bruk igjen. Dersom garden var blitt fraflytta nokså snart etter 1349, kan han altså ha lege øyde i nesten tre hundre år!

	Også nabogarden Haualand låg folketom ein del av denne tida, men ~~allerede omlag 1500~~ kom det folk igjen der. Etterpå brukte folka på Haualand området her		Også nabogarden Haualand låg folketom ein del av denne tida, men alleredeom lag1500 kom det folk igjen der. Etterpå brukte folka på Haualand området her

	nede, det var vel til slåtteland og beite for husdyra. Då her på ny kom folk igjen ca. 1635, var gardsnamnet langt på vei gløymt. Den fyrste tida blei det rekna for eit		nede, det var vel til slåtteland og beite for husdyra. Då her på ny kom folk igjen ca. 1635, var gardsnamnet langt på vei gløymt. Den fyrste tida blei det rekna for eit

Kallrustad: koord., rettar lenkje, artikkelen lyt formaterast

2025-09-08T07:28:23Z

koord., rettar lenkje, artikkelen lyt formaterast

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 8. sep. 2025 kl. 07:28
Linje 2:		Linje 2:

	== '''Merland''' ==		== '''Merland''' ==
	Merland ligg nedføre Haualand, på flaten bort mot fjella i aust. Gårdshusa ligg 75 m over havet. Her på flatene, sør for [[Frøylandsvatnet]], er det vassjuk jord og store		Merland ligg nedføre Haualand, på flaten bort mot fjella i aust. Gårdshusa ligg 75 m over havet. Her på flatene, sør for [[Frøylandsvatnet (Sandnes)\|Frøylandsvatnet]], er det vassjuk jord og store

	myrar. Frå flaten strekker utmarka seg austover opp mot Øykjafjellet. På nordsida av Merland har me [[Bjelland (Sandnes gnr. 103)\|Bjelland]], [[Haualand (Sandnes gnr. 106/3)\|Haualand]] ligg i vest og sør. Mot sør skiftar Merland også med Hogstad, og i aust ligg [[Litle Auglend]] i Høle.		myrar. Frå flaten strekker utmarka seg austover opp mot Øykjafjellet. På nordsida av Merland har me [[Bjelland (Sandnes gnr. 103)\|Bjelland]], [[Haualand (Sandnes gnr. 106/3)\|Haualand]] ligg i vest og sør. Mot sør skiftar Merland også med Hogstad, og i aust ligg [[Litle Auglend]] i Høle.
Linje 252:		Linje 252:

	Sigleif Engen har ikkje tatt henne med.		Sigleif Engen har ikkje tatt henne med.
			{{artikkelkoord\|58.90122\|N\|5.853\|Ø}}
	[[Kategori:Garder]]		[[Kategori:Garder]]
	[[Kategori:Hetland]]		[[Kategori:Hetland]]
	[[Kategori:Sandnes kommune]]		[[Kategori:Sandnes kommune]]
	{{nn}}		{{nn}}

Kallrustad: kategoriar, standard ingressoppsett, artikkelen må formaterast

2025-08-18T06:41:40Z

kategoriar, standard ingressoppsett, artikkelen må formaterast

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 18. aug. 2025 kl. 06:41
Linje 1:		Linje 1:
	Merland ~~Gnr~~. 104 i Sandnes kommune, tidlegare gnr. 40 i Hetland herred.		'''[[Merland (Sandnes gnr. 104)\|Merland]]''' er ein [[matrikkelgard]] (gnr. 104) i [[Sandnes kommune]], tidlegare gnr. 40 i [[Hetland herred]].

	== '''Merland''' ==		== '''Merland''' ==
Linje 252:		Linje 252:

	Sigleif Engen har ikkje tatt henne med.		Sigleif Engen har ikkje tatt henne med.

			[[Kategori:Garder]]
			[[Kategori:Hetland]]
			[[Kategori:Sandnes kommune]]
			{{nn}}

Inger-Sigrun Slagstad Vik: Lagt til dei eldste brukarane. Tekst fra Eivind Smith

2025-08-07T19:32:40Z

Lagt til dei eldste brukarane. Tekst fra Eivind Smith

Vis endringer

Inger-Sigrun Slagstad Vik: Lagt til lenker.

2025-08-07T11:02:15Z

Lagt til lenker.

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 7. aug. 2025 kl. 11:02
Linje 2:		Linje 2:

	== '''Merland''' ==		== '''Merland''' ==
	Merland ligg nedføre Haualand, på flaten bort mot fjella i aust. Gårdshusa ligg 75 m over havet. Her på flatene, sør for Frøylandsvatnet, er det vassjuk jord og store		Merland ligg nedføre Haualand, på flaten bort mot fjella i aust. Gårdshusa ligg 75 m over havet. Her på flatene, sør for [[Frøylandsvatnet]], er det vassjuk jord og store

	myrar. Frå flaten strekker utmarka seg austover opp mot Øykjafjellet. På nordsida av Merland har me Bjelland, Haualand ligg i vest og sør. Mot sør skiftar Merland også med Hogstad, og i aust ligg Litle Auglend i Høle.		myrar. Frå flaten strekker utmarka seg austover opp mot Øykjafjellet. På nordsida av Merland har me [[Bjelland (Sandnes gnr. 103)\|Bjelland]], [[Haualand (Sandnes gnr. 106/3)\|Haualand]] ligg i vest og sør. Mot sør skiftar Merland også med Hogstad, og i aust ligg [[Litle Auglend]] i Høle.

	=== '''Gardsnamnet''' av Inge Særheim ===		=== '''Gardsnamnet''' av Inge Særheim ===
Linje 42:		Linje 42:
	Her på Merland budde det folk allerede omlag 400 e.Kr. Dei fyrste folka, bureisarane, kan ha vore utflyttarar frå Hogstad. Frå tunet på Merland og bort mot Bjellands-skiftet er det fleire gravhaugar frå denne tida. Det er også ein del gravfunn frå det som nå er den nedre delen av Bjelland - på Ormahaugen og flatene rundt. Ein skulle tru at dette høyrde saman med busettinga på Merland. På Ormahaugen er det også gjort funn frå vikingtida som viser at det budde folk der då og.		Her på Merland budde det folk allerede omlag 400 e.Kr. Dei fyrste folka, bureisarane, kan ha vore utflyttarar frå Hogstad. Frå tunet på Merland og bort mot Bjellands-skiftet er det fleire gravhaugar frå denne tida. Det er også ein del gravfunn frå det som nå er den nedre delen av Bjelland - på Ormahaugen og flatene rundt. Ein skulle tru at dette høyrde saman med busettinga på Merland. På Ormahaugen er det også gjort funn frå vikingtida som viser at det budde folk der då og.

	Etter Svartedauen i 1349 fylgde ei lang tid med lite folk i landet. Dei bøndene som var igjen slo seg til på dei beste og mest lettdrivne gardane, og fleire mindre gardar		Etter [[Svartedauen]] i 1349 fylgde ei lang tid med lite folk i landet. Dei bøndene som var igjen slo seg til på dei beste og mest lettdrivne gardane, og fleire mindre gardar

	blei liggande folketome og til nedfalls. På Merland kom det ikkje folk igjen før omlag 1635. Det var den garden i bygda som sist blei tatt i bruk igjen. Dersom garden var blitt fraflytta nokså snart etter 1349, kan han altså ha lege øyde i nesten tre hundre år!		blei liggande folketome og til nedfalls. På Merland kom det ikkje folk igjen før omlag 1635. Det var den garden i bygda som sist blei tatt i bruk igjen. Dersom garden var blitt fraflytta nokså snart etter 1349, kan han altså ha lege øyde i nesten tre hundre år!
Linje 50:		Linje 50:
	nede, det var vel til slåtteland og beite for husdyra. Då her på ny kom folk igjen ca. 1635, var gardsnamnet langt på vei gløymt. Den fyrste tida blei det rekna for eit		nede, det var vel til slåtteland og beite for husdyra. Då her på ny kom folk igjen ca. 1635, var gardsnamnet langt på vei gløymt. Den fyrste tida blei det rekna for eit

	bruk av ~~Haualands-garden~~, men frå 1660-åra dukkar namnet Merland opp. Ein del av det området som ligg attmed Merland blei verande under Haualand, det gjeld		bruk av Haualandsgarden, men frå 1660-åra dukkar namnet Merland opp. Ein del av det området som ligg attmed Merland blei verande under Haualand, det gjeld

	Heiane og området rundt Merlandstjødnå. I 1665 prøvde bonden på Merland å få dette overført frå Haualand ("at hand maatte faa och bekomme Merlands bellelig		Heiane og området rundt Merlandstjødnå. I 1665 prøvde bonden på Merland å få dette overført frå Haualand ("at hand maatte faa och bekomme Merlands bellelig

Inger-Sigrun Slagstad Vik: Lagt til tekst fra boka "Riska Gardar og tettstad" av Eivind Smith, utgitt av Sandnes kommune 1993.

2025-08-07T10:58:02Z

Lagt til tekst fra boka "Riska Gardar og tettstad" av Eivind Smith, utgitt av Sandnes kommune 1993.

Ny side

Merland Gnr. 104 i Sandnes kommune, tidlegare gnr. 40 i Hetland herred.

== '''Merland''' ==
Merland ligg nedføre Haualand, på flaten bort mot fjella i aust. Gårdshusa ligg 75 m over havet. Her på flatene, sør for Frøylandsvatnet, er det vassjuk jord og store

myrar. Frå flaten strekker utmarka seg austover opp mot Øykjafjellet. På nordsida av Merland har me Bjelland, Haualand ligg i vest og sør. Mot sør skiftar Merland også med Hogstad, og i aust ligg Litle Auglend i Høle.

=== '''Gardsnamnet''' av Inge Særheim ===
I riskamålet vert dette namnet uttala Merlann /"meirlan/. Dei eldste skriftformene er frå 1660-åra: Merland og Meeland i 1664, Merlland, Merland og Meland i

I Norske Gaardnavne har ein gått ut frå ein uttale Mælann, og oppfatta dette som eitt av fleire Mæland-namn frå Rogaland. Dei tyder 'midtgarden, det midtre lan

dområdet' Men den nedarva uttalen og dei eldste skriftformene syner klart at den ne tolkinga ikkje høver for Merland-namnet i Riska. (Kommentar fra Eivind

Smith* Garden ligg heller ikkje i midten, men nokså avsides nedføre bakkekanten.) Språkleg høver det å tolka føreleddet i dette land-namnet til ordet merd m. 'ruse,

teine til fiskefangst'. Det kan ha bakgrunn i fiske og fangst i den vesle tjørna som ligg her, Merlandstjørna, og i bekken som renn ut frå tjørna. Den gammalnorske

forma ville då ha vore *Merdlanå. Det er og mogleg å tolka føreleddet i dette namnet til ordet merr f. 'hoppe', altså om beiteland for hestar. Den gammalnorske forma ville i så fall ha vore *Merraland.

=== '''Matrikkelgarden''' ===
Landskyld/Matrikkelskyld. Merland si landskyld var 1 vett korn, det er 6 spann. Nemnt så i 1661/62 og 1668, og ikkje endra sidan. Matrikkelen av 1838 sette garden i 2 dalar, 0 ort, 8 skilling. I 1889 blei skylda 3 mark og 59 øre.

==== '''Skatteklasse''' ====
I skattelistene står Merland i lågaste klasse, som øydegard.

Nummer i eldre og nyare matriklar

1668 No 60 i Gand skipreide

1838 Matrikkel no 14 i Gands tinglag

1851 Matrikkel no 20 i Hetlands tinglag

1889 Gardsno 40 i Hetland herred

Nå Gardsnr 104 i Sandnes kommune.

=== '''Den eldste gardshistoria''' ===
Rundt den store garden Hogstad ligg det tre landgardar i ein halvsirkel. Opphavleg har dei alle vore teigar, bruksområde på opphavsgarden. Namna som desse teigane har (Merland, Bjelland, Haualand) kan derfor gå tilbake til dei fyrste hundreåra etter Kristi fødsel. I løpet av romersk jernalder blei dei gamle, store jordbruks-områda stykka opp og folk slo seg til på einskilde gardar i staden. Det som før hadde vore teigar blei nå sjølvstendige gardar, og teignamnet levde vidare som namn på den nye garden.

Her på Merland budde det folk allerede omlag 400 e.Kr. Dei fyrste folka, bureisarane, kan ha vore utflyttarar frå Hogstad. Frå tunet på Merland og bort mot Bjellands-skiftet er det fleire gravhaugar frå denne tida. Det er også ein del gravfunn frå det som nå er den nedre delen av Bjelland - på Ormahaugen og flatene rundt. Ein skulle tru at dette høyrde saman med busettinga på Merland. På Ormahaugen er det også gjort funn frå vikingtida som viser at det budde folk der då og.

Etter Svartedauen i 1349 fylgde ei lang tid med lite folk i landet. Dei bøndene som var igjen slo seg til på dei beste og mest lettdrivne gardane, og fleire mindre gardar

blei liggande folketome og til nedfalls. På Merland kom det ikkje folk igjen før omlag 1635. Det var den garden i bygda som sist blei tatt i bruk igjen. Dersom garden var blitt fraflytta nokså snart etter 1349, kan han altså ha lege øyde i nesten tre hundre år!

Også nabogarden Haualand låg folketom ein del av denne tida, men allerede omlag 1500 kom det folk igjen der. Etterpå brukte folka på Haualand området her

nede, det var vel til slåtteland og beite for husdyra. Då her på ny kom folk igjen ca. 1635, var gardsnamnet langt på vei gløymt. Den fyrste tida blei det rekna for eit

bruk av Haualands-garden, men frå 1660-åra dukkar namnet Merland opp. Ein del av det området som ligg attmed Merland blei verande under Haualand, det gjeld

Heiane og området rundt Merlandstjødnå. I 1665 prøvde bonden på Merland å få dette overført frå Haualand ("at hand maatte faa och bekomme Merlands bellelig

tilliggend Myresllaate och feebedde"), men skiftet mellom gardane blei verande der det då var.

Det budde bare éin mann på Merland like frå 1600-talet og heilt til vårt hundreår. I mellomalderen kan her ha vore fleire oppsittarar dersom Heiane og myrane ved

Merlandstjødnå høyrde med til Merland då. Og dersom området rundt Ormahaugen og dei nedre delane av Bjelland var saman med Merland i endå eldre tid, kan her ha vore mykje meir folk i jernalderen.

=== '''Gardsdrift''' ===

==== '''Åkerbruket''' ====
Merland var den garden i bygda som låg lengst øyde. Fyrst eit heilt stykke ut på 1600-talet kom det folk igjen her. I 1668 hadde dei likevel fått rydda seg ein åker

der dei sådde 2 tønner korn. Så liten åker var det ingen andre i bygda som hadde, det var bare halvdelen av det åkerarealet som var gjennomsnittet for ein bonde i

Riska på den tida. Og stort meir blei ikkje rydda dei neste 150 åra heller. I 1723 blei det bare sådd 1 1/2 tønne korn, i 1775 vel 2 tønner. Kornavlinga var i 1723 10

tønner, 1775 13 tønner. Åkerjorda på Merland var ikkje bedre enn ho måtte vera. Matrikkelen frå 1668 uttrykker dette sånn: "Hielpsom Korn Jord". I 1723 sådde dei altså 1 1/2 tønne korn og hausta 10. Det gir eit folltal på 6,7 - noko under gjennomsnittet for bygda. På 1800-talet aukte nydyrkinga. I 1802 hausta dei ca 16 tønner korn. I 1835 sådde dei tre-fire tønner, i 1875 var dette dobla til omtrent sju. Garden var likevel så liten at han ikkje blei stykka opp. Den einaste tilveksten var at ein husmann fekk slå seg ned her på 1800-talet. Husmannen hadde i 1875 ein åker der han kunne så nærare 2 tønner korn og 1 1/2 tønne poteter, altså større åker enn Merlandsbonden hadde hatt hundre år tidlegare. På Merland var dei snare til å begynna med poteter, i alle fall var det ingen andre i bygda som sette så mykje poteter i 1835 som her.

==== '''Husdyrhaldet''' ====
Merland var den minste garden i bygda og her var derfor ikkje grunnlag for stor gardsdrift. Fram til begynnelsen av 1800-talet var buskapen 1 hest og vanlegvis 5-

6 kyr. Sau var her lite og ingenting av i den eldste tida. Utpå 1800-talet aukte talet på husdyr. Bonden hadde nå 1 hest, 10 kyr og ein flokk på 15-20 sauer. Og husmannen hadde 1-2 kyr og 8-10 sauer.

==== '''Attåtnæringar''' ====
Nedføre gårdshusa ligg Merlandstjødnå der dei f.eks. kan ha fiska ål med merar. Og sjølv om garden ligg i den øvre bygda, var Merlandsfolket også med på sjøfisket. Dei hadde færing i 1741, og i 1779 får me vita at dei også hadde naust til færingen. Dette kan me lesa i arveskifta frå denne tida. Når det i skiftet frå 1779

også blir nemnt sildegarn, forstår me at naustet deira må ha stått nede med sjøen og ikkje med eit vatn (f.eks. Hogstad-vatnet). Truleg har dei hatt naustrett i Vågjen

på Hommersåkgarden. I 1799 blir her nemnt glip, noko dei fiska mort med. Det var eit fiske dei dreiv heime i fjorden. I tillegg var dei på Merland med på fiske lenger vekke. Bonden her eigde i 1747 halvparten i ein båt. Den kan ha vore større enn ein vanleg færing. Og i 1779 hadde han på Merland ein tredjepart i ein tenæring, eigentleg ein båt med ti årer. Han var så stor som ei jekt og blei brukt som fraktebåt til fiskeværa. På same tid høyrer me om tenæring på Haualand og. Me kan gå ut frå at det var same båten, og at han på Merland og dei to Haualandsbøndene eigde dette fartøyet i lag.

=== '''Eigarane i leiglendingstida''' ===
Den fyrste som me veit eigde garden på Merland, var Eilev Jensen Lyse i Forsand. Han er ført som eigar i 1661, 1665 og 1675. Nå eigde han også nabogarden

Haualand, og Merland som låg øyde tidlegare hadde nok fylgd dei same jordeigarane som Haualand. Thomes Jørgensen, handelsmann i Stavanger, blei sidan eigar av både Merland og Haualand. Han selde i 1705 begge gardane til Rasmus Olsen Haualand. Då Rasmus døydde i 1717 arva systersonen Ådne Nilsen dei 6 spann korn i Merland. Han budde i Stavanger og leigde vekk garden. I 1739 blei oppsittaren sjølveigar.

=== '''Oppstykking av garden''' ===
Heile garden blei brukt av bare éin oppsittar like til 1909. Då blei ein tredjedel av garden seld, og sidan har her vore to gardsbruk.

==== Husmannsplass ====
I 1836 fekk ein husmann slå seg til i Bakken. Stykket låg i innmarka, opp mot Haualand. "Vaaningshus paa Husmandsplads under Garden Mærland" blir omtalt i

1870 då husmannen lånte pengar av eine broren sin mot pant i huset. Den siste husmannen døydde i 1880, men enka hans må fortsatt ha drive plassen, for den vaksne sonen deira budde her med familien sin ennå i 1884. I 1886 fekk husmannssonen eit gardsbruk på Bjelland der kona hans kom frå. Den gamle mora

blei då med dertil, og ho døydde på Bjelland i 1888. Denne plassen blei så lagt til innmarka igjen.