Skule Bårdsson - Sideversjonshistorikk

Cnyborg: Teksterstatting – «http://www.dokpro.uio.no/cgi-bin/middelalder/diplom_vise_tekst.prl?» til «http://www.dokpro.uio.no/cgi-bin/middelalder/diplom_vise_tekst.cgi?»

2025-10-23T10:17:36Z

Teksterstatting – «http://www.dokpro.uio.no/cgi-bin/middelalder/diplom_vise_tekst.prl?» til «http://www.dokpro.uio.no/cgi-bin/middelalder/diplom_vise_tekst.cgi?»

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 23. okt. 2025 kl. 10:17
Linje 7:		Linje 7:
	Han var truleg oppfostra på [[Kvie]] i [[Vang i Valdres]] etter at faren døydde i [[1194]]. Vinteren [[1204]]/[[1205]] blei han send til kong [[Inge II Bårdsson]] i Nidaros. Han er omtala under kampar med [[baglerne\|baglane]] i Nidaros [[1206]] og [[Bergen]] [[1207]]. Han fikk så [[syssel\|sysle]] i [[Sogn]]. Omkring [[1213]] leia han kongens hær under eit bondeopprør i [[Trøndelag]]. Då kongen blei sjuk omkring same tid fremma Skule sitt eige kandidatur som arving, men han framheva kongens uektefødde son [[Guttorm Ingesson]] som fremst i arverekka. Inge gav ham på dødsleiet jarlsnamn, og gjorde han til leiar for hær og [[hird]]. Inge døydde i april 1217, og sommaren same år blei Håkon Håkonsson tatt til konge. Han var ikkje Skules fremste kandidat, men jarlen svor truskapsed og ble rikt belønna.		Han var truleg oppfostra på [[Kvie]] i [[Vang i Valdres]] etter at faren døydde i [[1194]]. Vinteren [[1204]]/[[1205]] blei han send til kong [[Inge II Bårdsson]] i Nidaros. Han er omtala under kampar med [[baglerne\|baglane]] i Nidaros [[1206]] og [[Bergen]] [[1207]]. Han fikk så [[syssel\|sysle]] i [[Sogn]]. Omkring [[1213]] leia han kongens hær under eit bondeopprør i [[Trøndelag]]. Då kongen blei sjuk omkring same tid fremma Skule sitt eige kandidatur som arving, men han framheva kongens uektefødde son [[Guttorm Ingesson]] som fremst i arverekka. Inge gav ham på dødsleiet jarlsnamn, og gjorde han til leiar for hær og [[hird]]. Inge døydde i april 1217, og sommaren same år blei Håkon Håkonsson tatt til konge. Han var ikkje Skules fremste kandidat, men jarlen svor truskapsed og ble rikt belønna.

	Frå sommaren 1217 hadde han full styringsmakt i ein tredel av Noreg og [[skattland]]a. I 1237 fikk han den europeiske adelstittelen hertug. Dette kan sjåast som ei stadfesting av noko som lenge hadde vore ei realitet; i eit brev til den engelske kongen frå [[1222]] kallar han seg ''dux totius Norwegie'', «hertug over hele Norge»<ref>[http://www.dokpro.uio.no/cgi-bin/middelalder/diplom_vise_tekst.~~prl~~?b=16096&s=n&str= DN XIX, nr. 140]</ref>. Semja mellom jarl og konge blei stadfesta året etter, og i [[1219]] blei dottera Margrete trulova med kongen. Dei gifta seg [[1225]]. Fram til vinteren [[1220]]/[[1221]] var Skule riksstyrar for den umyndige Håkon. I 1218 forhandla han fram forlik mellom [[baglere\|baglane]] og [[birkebeinerne\|birkebeinane]], og han nedkjempa fleire opprørsflokkar på [[Austlandet]] fram mot mot midten av 1220-åra. Han var og aktiv i utanrikspolitikk, særleg overfor [[Island]], [[England]] og [[pavestolen]].		Frå sommaren 1217 hadde han full styringsmakt i ein tredel av Noreg og [[skattland]]a. I 1237 fikk han den europeiske adelstittelen hertug. Dette kan sjåast som ei stadfesting av noko som lenge hadde vore ei realitet; i eit brev til den engelske kongen frå [[1222]] kallar han seg ''dux totius Norwegie'', «hertug over hele Norge»<ref>[http://www.dokpro.uio.no/cgi-bin/middelalder/diplom_vise_tekst.cgi?b=16096&s=n&str= DN XIX, nr. 140]</ref>. Semja mellom jarl og konge blei stadfesta året etter, og i [[1219]] blei dottera Margrete trulova med kongen. Dei gifta seg [[1225]]. Fram til vinteren [[1220]]/[[1221]] var Skule riksstyrar for den umyndige Håkon. I 1218 forhandla han fram forlik mellom [[baglere\|baglane]] og [[birkebeinerne\|birkebeinane]], og han nedkjempa fleire opprørsflokkar på [[Austlandet]] fram mot mot midten av 1220-åra. Han var og aktiv i utanrikspolitikk, særleg overfor [[Island]], [[England]] og [[pavestolen]].

	Trass truskapsed og allianse gjennom ekteskap kom det konfliktar mellom Skule og kong Håkon, særlig frå midten av 1220-åra. ''Håkon Håkonssons soge'' skulder gjerne på anonyme tredjemenn, men det var nok og meir direkte konflikt. Soga blei skriven for Håkons son og Skule jarls dotterson Magnus Lagabøte, og forfattaren tok nok omsyn til dette og flytta skulda over til anonyme personar. Konfliktane blei verre i 1230-åra. Eit forlik erkebiskopen og biskopane fekk i stand i Bergen i [[1233]]<ref>Jfr. [http://www.dokpro.uio.no/cgi-bin/middelalder/diplom_vise_tekst.~~prl~~?b=15&s=n&str= DN I, nr. 15]</ref> betra litt på forhaldet, men det blei aldri heilt bra mellom konge og jarl. Skule styrde heile tida, utan omsyn til konfliktar, ein tredel av landet. Til tider hadde han det meste som sysler på ulike stader, til tider som eit samanhengande område. Frå han fekk hertugnamn i 1237 hadde han ein tredel av syslene på ulike stader.		Trass truskapsed og allianse gjennom ekteskap kom det konfliktar mellom Skule og kong Håkon, særlig frå midten av 1220-åra. ''Håkon Håkonssons soge'' skulder gjerne på anonyme tredjemenn, men det var nok og meir direkte konflikt. Soga blei skriven for Håkons son og Skule jarls dotterson Magnus Lagabøte, og forfattaren tok nok omsyn til dette og flytta skulda over til anonyme personar. Konfliktane blei verre i 1230-åra. Eit forlik erkebiskopen og biskopane fekk i stand i Bergen i [[1233]]<ref>Jfr. [http://www.dokpro.uio.no/cgi-bin/middelalder/diplom_vise_tekst.cgi?b=15&s=n&str= DN I, nr. 15]</ref> betra litt på forhaldet, men det blei aldri heilt bra mellom konge og jarl. Skule styrde heile tida, utan omsyn til konfliktar, ein tredel av landet. Til tider hadde han det meste som sysler på ulike stader, til tider som eit samanhengande område. Frå han fekk hertugnamn i 1237 hadde han ein tredel av syslene på ulike stader.

	[[6. november]] [[1239]] tok han kongsnamn på [[Øyrating]]<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=703&s=n&str=skule RN I, nr. 701]</ref>, og var i åpent opprør mot kongen. Han tok kontroll over [[Trøndelag]], og drog så mot Austlandet. Der vann han først [[slaget ved Låke]] ved [[Nannestad]] vinteren 1240, men blei overvunne av kong Håkon i [[slaget om Oslo 1240\|slaget om Oslo]] våren 1240. Han kom seg unna med nokre av sine menn, dei såkalde [[vårbelger\|vårbelgane]], og drog til [[Elgeseter kloster]] i [[Nidaros]]. Håkon satte klosteret i brann, og Skule blei hogd ned med sine næraste menn<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=708&s=n&str=skule RN 1, nr. 706]</ref>. Han blei gravlagd i [[Nidarosdomen\|Kristkyrkja]] i Nidaros.		[[6. november]] [[1239]] tok han kongsnamn på [[Øyrating]]<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=703&s=n&str=skule RN I, nr. 701]</ref>, og var i åpent opprør mot kongen. Han tok kontroll over [[Trøndelag]], og drog så mot Austlandet. Der vann han først [[slaget ved Låke]] ved [[Nannestad]] vinteren 1240, men blei overvunne av kong Håkon i [[slaget om Oslo 1240\|slaget om Oslo]] våren 1240. Han kom seg unna med nokre av sine menn, dei såkalde [[vårbelger\|vårbelgane]], og drog til [[Elgeseter kloster]] i [[Nidaros]]. Håkon satte klosteret i brann, og Skule blei hogd ned med sine næraste menn<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=708&s=n&str=skule RN 1, nr. 706]</ref>. Han blei gravlagd i [[Nidarosdomen\|Kristkyrkja]] i Nidaros.

Cnyborg: Teksterstatting – «http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/diplom_vise_tekst» til «http://www.dokpro.uio.no/cgi-bin/middelalder/diplom_vise_tekst»

2025-10-23T10:15:04Z

Teksterstatting – «http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/diplom_vise_tekst» til «http://www.dokpro.uio.no/cgi-bin/middelalder/diplom_vise_tekst»

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 23. okt. 2025 kl. 10:15
Linje 7:		Linje 7:
	Han var truleg oppfostra på [[Kvie]] i [[Vang i Valdres]] etter at faren døydde i [[1194]]. Vinteren [[1204]]/[[1205]] blei han send til kong [[Inge II Bårdsson]] i Nidaros. Han er omtala under kampar med [[baglerne\|baglane]] i Nidaros [[1206]] og [[Bergen]] [[1207]]. Han fikk så [[syssel\|sysle]] i [[Sogn]]. Omkring [[1213]] leia han kongens hær under eit bondeopprør i [[Trøndelag]]. Då kongen blei sjuk omkring same tid fremma Skule sitt eige kandidatur som arving, men han framheva kongens uektefødde son [[Guttorm Ingesson]] som fremst i arverekka. Inge gav ham på dødsleiet jarlsnamn, og gjorde han til leiar for hær og [[hird]]. Inge døydde i april 1217, og sommaren same år blei Håkon Håkonsson tatt til konge. Han var ikkje Skules fremste kandidat, men jarlen svor truskapsed og ble rikt belønna.		Han var truleg oppfostra på [[Kvie]] i [[Vang i Valdres]] etter at faren døydde i [[1194]]. Vinteren [[1204]]/[[1205]] blei han send til kong [[Inge II Bårdsson]] i Nidaros. Han er omtala under kampar med [[baglerne\|baglane]] i Nidaros [[1206]] og [[Bergen]] [[1207]]. Han fikk så [[syssel\|sysle]] i [[Sogn]]. Omkring [[1213]] leia han kongens hær under eit bondeopprør i [[Trøndelag]]. Då kongen blei sjuk omkring same tid fremma Skule sitt eige kandidatur som arving, men han framheva kongens uektefødde son [[Guttorm Ingesson]] som fremst i arverekka. Inge gav ham på dødsleiet jarlsnamn, og gjorde han til leiar for hær og [[hird]]. Inge døydde i april 1217, og sommaren same år blei Håkon Håkonsson tatt til konge. Han var ikkje Skules fremste kandidat, men jarlen svor truskapsed og ble rikt belønna.

	Frå sommaren 1217 hadde han full styringsmakt i ein tredel av Noreg og [[skattland]]a. I 1237 fikk han den europeiske adelstittelen hertug. Dette kan sjåast som ei stadfesting av noko som lenge hadde vore ei realitet; i eit brev til den engelske kongen frå [[1222]] kallar han seg ''dux totius Norwegie'', «hertug over hele Norge»<ref>[http://www.dokpro.uio.no/~~perl~~/middelalder/diplom_vise_tekst.prl?b=16096&s=n&str= DN XIX, nr. 140]</ref>. Semja mellom jarl og konge blei stadfesta året etter, og i [[1219]] blei dottera Margrete trulova med kongen. Dei gifta seg [[1225]]. Fram til vinteren [[1220]]/[[1221]] var Skule riksstyrar for den umyndige Håkon. I 1218 forhandla han fram forlik mellom [[baglere\|baglane]] og [[birkebeinerne\|birkebeinane]], og han nedkjempa fleire opprørsflokkar på [[Austlandet]] fram mot mot midten av 1220-åra. Han var og aktiv i utanrikspolitikk, særleg overfor [[Island]], [[England]] og [[pavestolen]].		Frå sommaren 1217 hadde han full styringsmakt i ein tredel av Noreg og [[skattland]]a. I 1237 fikk han den europeiske adelstittelen hertug. Dette kan sjåast som ei stadfesting av noko som lenge hadde vore ei realitet; i eit brev til den engelske kongen frå [[1222]] kallar han seg ''dux totius Norwegie'', «hertug over hele Norge»<ref>[http://www.dokpro.uio.no/cgi-bin/middelalder/diplom_vise_tekst.prl?b=16096&s=n&str= DN XIX, nr. 140]</ref>. Semja mellom jarl og konge blei stadfesta året etter, og i [[1219]] blei dottera Margrete trulova med kongen. Dei gifta seg [[1225]]. Fram til vinteren [[1220]]/[[1221]] var Skule riksstyrar for den umyndige Håkon. I 1218 forhandla han fram forlik mellom [[baglere\|baglane]] og [[birkebeinerne\|birkebeinane]], og han nedkjempa fleire opprørsflokkar på [[Austlandet]] fram mot mot midten av 1220-åra. Han var og aktiv i utanrikspolitikk, særleg overfor [[Island]], [[England]] og [[pavestolen]].

	Trass truskapsed og allianse gjennom ekteskap kom det konfliktar mellom Skule og kong Håkon, særlig frå midten av 1220-åra. ''Håkon Håkonssons soge'' skulder gjerne på anonyme tredjemenn, men det var nok og meir direkte konflikt. Soga blei skriven for Håkons son og Skule jarls dotterson Magnus Lagabøte, og forfattaren tok nok omsyn til dette og flytta skulda over til anonyme personar. Konfliktane blei verre i 1230-åra. Eit forlik erkebiskopen og biskopane fekk i stand i Bergen i [[1233]]<ref>Jfr. [http://www.dokpro.uio.no/~~perl~~/middelalder/diplom_vise_tekst.prl?b=15&s=n&str= DN I, nr. 15]</ref> betra litt på forhaldet, men det blei aldri heilt bra mellom konge og jarl. Skule styrde heile tida, utan omsyn til konfliktar, ein tredel av landet. Til tider hadde han det meste som sysler på ulike stader, til tider som eit samanhengande område. Frå han fekk hertugnamn i 1237 hadde han ein tredel av syslene på ulike stader.		Trass truskapsed og allianse gjennom ekteskap kom det konfliktar mellom Skule og kong Håkon, særlig frå midten av 1220-åra. ''Håkon Håkonssons soge'' skulder gjerne på anonyme tredjemenn, men det var nok og meir direkte konflikt. Soga blei skriven for Håkons son og Skule jarls dotterson Magnus Lagabøte, og forfattaren tok nok omsyn til dette og flytta skulda over til anonyme personar. Konfliktane blei verre i 1230-åra. Eit forlik erkebiskopen og biskopane fekk i stand i Bergen i [[1233]]<ref>Jfr. [http://www.dokpro.uio.no/cgi-bin/middelalder/diplom_vise_tekst.prl?b=15&s=n&str= DN I, nr. 15]</ref> betra litt på forhaldet, men det blei aldri heilt bra mellom konge og jarl. Skule styrde heile tida, utan omsyn til konfliktar, ein tredel av landet. Til tider hadde han det meste som sysler på ulike stader, til tider som eit samanhengande område. Frå han fekk hertugnamn i 1237 hadde han ein tredel av syslene på ulike stader.

	[[6. november]] [[1239]] tok han kongsnamn på [[Øyrating]]<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=703&s=n&str=skule RN I, nr. 701]</ref>, og var i åpent opprør mot kongen. Han tok kontroll over [[Trøndelag]], og drog så mot Austlandet. Der vann han først [[slaget ved Låke]] ved [[Nannestad]] vinteren 1240, men blei overvunne av kong Håkon i [[slaget om Oslo 1240\|slaget om Oslo]] våren 1240. Han kom seg unna med nokre av sine menn, dei såkalde [[vårbelger\|vårbelgane]], og drog til [[Elgeseter kloster]] i [[Nidaros]]. Håkon satte klosteret i brann, og Skule blei hogd ned med sine næraste menn<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=708&s=n&str=skule RN 1, nr. 706]</ref>. Han blei gravlagd i [[Nidarosdomen\|Kristkyrkja]] i Nidaros.		[[6. november]] [[1239]] tok han kongsnamn på [[Øyrating]]<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=703&s=n&str=skule RN I, nr. 701]</ref>, og var i åpent opprør mot kongen. Han tok kontroll over [[Trøndelag]], og drog så mot Austlandet. Der vann han først [[slaget ved Låke]] ved [[Nannestad]] vinteren 1240, men blei overvunne av kong Håkon i [[slaget om Oslo 1240\|slaget om Oslo]] våren 1240. Han kom seg unna med nokre av sine menn, dei såkalde [[vårbelger\|vårbelgane]], og drog til [[Elgeseter kloster]] i [[Nidaros]]. Håkon satte klosteret i brann, og Skule blei hogd ned med sine næraste menn<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=708&s=n&str=skule RN 1, nr. 706]</ref>. Han blei gravlagd i [[Nidarosdomen\|Kristkyrkja]] i Nidaros.

Cnyborg på 4. apr. 2024 kl. 07:41

2024-04-04T07:41:58Z

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 4. apr. 2024 kl. 07:41
Linje 22:		Linje 22:
	* [http://snl.no/.nbl_biografi/Skule_Bårdsson/utdypning Skule Bårdsson] i ''Norsk biografisk leksikon''		* [http://snl.no/.nbl_biografi/Skule_Bårdsson/utdypning Skule Bårdsson] i ''Norsk biografisk leksikon''
	[[Kategori:Personer]]		[[Kategori:Personer]]
	~~[[Kategori:Adelige personer]]~~
	[[Kategori:Jarler]]		[[Kategori:Jarler]]
	[[Kategori:Borgerkrigstida]]		[[Kategori:Borgerkrigstida]]
	[[Kategori:Dødsfall på 1200-tallet]]		[[Kategori:Dødsfall på 1200-tallet]]
	{{nn}}		{{nn}}
			{{DEFAULTSORT:Bårdsson, Skule}}

Cnyborg på 3. apr. 2024 kl. 12:13

2024-04-03T12:13:01Z

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 3. apr. 2024 kl. 12:13
Linje 1:		Linje 1:
			{{Thumb\|No-nb digibok 2015012808033 0061 1.jpg\|Hertug Skule fell framfor Elgesæter kloster. Teikning av A. Bloch.}}

	'''Skule Bårdsson''' (fødd omkr. 1189 <ref>Jfr. ''Håkon Håkonssons soge'', der han seiast å ha vore 51 år gammal då han døydde.</ref>, død [[24. mai]] [[1240]]) var ein viktig politisk og militær leiar i første halvdel av 1200-tallet. Han var [[jarl]], og frå [[1237]] [[hertug]], ein av berre to i Noreg som har hatt denne tittelen. Det siste året var han opprørskonge, og han var ei tid riksstyrar under [[Håkon IV Håkonsson]]. Frå nyare tid er han kjend som ein av hovudpersonane i [[Henrik Ibsen]]s ''Kongsemnerne''.		'''Skule Bårdsson''' (fødd omkr. 1189 <ref>Jfr. ''Håkon Håkonssons soge'', der han seiast å ha vore 51 år gammal då han døydde.</ref>, død [[24. mai]] [[1240]]) var ein viktig politisk og militær leiar i første halvdel av 1200-tallet. Han var [[jarl]], og frå [[1237]] [[hertug]], ein av berre to i Noreg som har hatt denne tittelen. Det siste året var han opprørskonge, og han var ei tid riksstyrar under [[Håkon IV Håkonsson]]. Frå nyare tid er han kjend som ein av hovudpersonane i [[Henrik Ibsen]]s ''Kongsemnerne''.

Linje 9:		Linje 11:
	Trass truskapsed og allianse gjennom ekteskap kom det konfliktar mellom Skule og kong Håkon, særlig frå midten av 1220-åra. ''Håkon Håkonssons soge'' skulder gjerne på anonyme tredjemenn, men det var nok og meir direkte konflikt. Soga blei skriven for Håkons son og Skule jarls dotterson Magnus Lagabøte, og forfattaren tok nok omsyn til dette og flytta skulda over til anonyme personar. Konfliktane blei verre i 1230-åra. Eit forlik erkebiskopen og biskopane fekk i stand i Bergen i [[1233]]<ref>Jfr. [http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/diplom_vise_tekst.prl?b=15&s=n&str= DN I, nr. 15]</ref> betra litt på forhaldet, men det blei aldri heilt bra mellom konge og jarl. Skule styrde heile tida, utan omsyn til konfliktar, ein tredel av landet. Til tider hadde han det meste som sysler på ulike stader, til tider som eit samanhengande område. Frå han fekk hertugnamn i 1237 hadde han ein tredel av syslene på ulike stader.		Trass truskapsed og allianse gjennom ekteskap kom det konfliktar mellom Skule og kong Håkon, særlig frå midten av 1220-åra. ''Håkon Håkonssons soge'' skulder gjerne på anonyme tredjemenn, men det var nok og meir direkte konflikt. Soga blei skriven for Håkons son og Skule jarls dotterson Magnus Lagabøte, og forfattaren tok nok omsyn til dette og flytta skulda over til anonyme personar. Konfliktane blei verre i 1230-åra. Eit forlik erkebiskopen og biskopane fekk i stand i Bergen i [[1233]]<ref>Jfr. [http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/diplom_vise_tekst.prl?b=15&s=n&str= DN I, nr. 15]</ref> betra litt på forhaldet, men det blei aldri heilt bra mellom konge og jarl. Skule styrde heile tida, utan omsyn til konfliktar, ein tredel av landet. Til tider hadde han det meste som sysler på ulike stader, til tider som eit samanhengande område. Frå han fekk hertugnamn i 1237 hadde han ein tredel av syslene på ulike stader.

	[[6. november]] [[1239]] tok han kongsnamn på [[Øyrating]]<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=703&s=n&str=skule RN I, nr. 701]</ref>, og var i åpent opprør mot kongen. Han tok kontroll over [[Trøndelag]], og drog så mot Austlandet. Der vann han først [[slaget ved Låke]] ved [[Nannestad]] vinteren 1240, men blei overvunne av kong Håkon i [[slaget om Oslo 1240\|slaget om Oslo]] våren 1240. Han kom seg unna med nokre av sine menn, dei såkalde [[vårbelger\|vårbelgane]], og drog til [[Elgeseter kloster]] i [[Nidaros]]. Håkon satte klosteret i brann, og ~~SKule~~ blei hogd ned med sine næraste menn<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=708&s=n&str=skule RN 1, nr. 706]</ref>. Han blei gravlagd i [[Nidarosdomen\|Kristkyrkja]] i Nidaros.		[[6. november]] [[1239]] tok han kongsnamn på [[Øyrating]]<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=703&s=n&str=skule RN I, nr. 701]</ref>, og var i åpent opprør mot kongen. Han tok kontroll over [[Trøndelag]], og drog så mot Austlandet. Der vann han først [[slaget ved Låke]] ved [[Nannestad]] vinteren 1240, men blei overvunne av kong Håkon i [[slaget om Oslo 1240\|slaget om Oslo]] våren 1240. Han kom seg unna med nokre av sine menn, dei såkalde [[vårbelger\|vårbelgane]], og drog til [[Elgeseter kloster]] i [[Nidaros]]. Håkon satte klosteret i brann, og Skule blei hogd ned med sine næraste menn<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=708&s=n&str=skule RN 1, nr. 706]</ref>. Han blei gravlagd i [[Nidarosdomen\|Kristkyrkja]] i Nidaros.

	==Referanser==		==Referanser==

Cnyborg på 8. nov. 2023 kl. 12:40

2023-11-08T12:40:10Z

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 8. nov. 2023 kl. 12:40
Linje 19:		Linje 19:
	* [http://no.wikipedia.org/wiki/Skule_Bårdsson Skule Bårdsson] på Wikipedia på bokmål og riksmål		* [http://no.wikipedia.org/wiki/Skule_Bårdsson Skule Bårdsson] på Wikipedia på bokmål og riksmål
	* [http://snl.no/.nbl_biografi/Skule_Bårdsson/utdypning Skule Bårdsson] i ''Norsk biografisk leksikon''		* [http://snl.no/.nbl_biografi/Skule_Bårdsson/utdypning Skule Bårdsson] i ''Norsk biografisk leksikon''
			[[Kategori:Personer]]
	[[Kategori:Adelige personer]]		[[Kategori:Adelige personer]]
	[[Kategori:Jarler]]		[[Kategori:Jarler]]

Cnyborg: {{nn}}

2016-01-25T16:09:42Z

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 25. jan. 2016 kl. 16:09
Linje 24:		Linje 24:
	[[Kategori:Borgerkrigstida]]		[[Kategori:Borgerkrigstida]]
	[[Kategori:Dødsfall på 1200-tallet]]		[[Kategori:Dødsfall på 1200-tallet]]
			{{nn}}

Cnyborg på 26. jun. 2015 kl. 08:27

2015-06-26T08:27:11Z

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 26. jun. 2015 kl. 08:27
Linje 1:		Linje 1:
	'''Skule Bårdsson''' (fødd omkr. 1189 <ref>Jfr. ''Håkon Håkonssons soge'', der han seiast å ha vore 51 år gammal då han døydde.</ref>, død [[24. mai]] [[1240]]) var ein viktig politisk og militær leiar i første halvdel av 1200-tallet. Han var [[jarl]], og frå [[1237]] [[hertug]], ein av berre to i Noreg som har hatt denne tittelen. Det siste året var han opprørskonge, og han var ei tid riksstyrar under [[Håkon IV Håkonsson]]. Frå nyare tid er han kjend som ein av hovudpersonane i [[Henrik Ibsen]]s ''Kongsemnerne''.		'''Skule Bårdsson''' (fødd omkr. 1189 <ref>Jfr. ''Håkon Håkonssons soge'', der han seiast å ha vore 51 år gammal då han døydde.</ref>, død [[24. mai]] [[1240]]) var ein viktig politisk og militær leiar i første halvdel av 1200-tallet. Han var [[jarl]], og frå [[1237]] [[hertug]], ein av berre to i Noreg som har hatt denne tittelen. Det siste året var han opprørskonge, og han var ei tid riksstyrar under [[Håkon IV Håkonsson]]. Frå nyare tid er han kjend som ein av hovudpersonane i [[Henrik Ibsen]]s ''Kongsemnerne''.

	Skule var son av [[lendmann]]en [[Bård Guttormsson]] til Rein og Ragnfrid Erlingsdotter, dotter til lendmannen [[Erling på Kvie]]. Han var gift med Ragnhild, som kan hende var dotter til lendmannen [[Nikolas Pålsson Kuvung]] til Giske. Dei fikk dottera [[Margrete Skulesdotter]], som gifta seg med Håkon IV Håkonsson. Han var og ~~sviger far~~ til [[Knut Håkonsson]] og morfar til [[Håkon Håkonsson unge]], [[Magnus Lagabøte]] og [[Kristin Håkonsdotter]].		Skule var son av [[lendmann]]en [[Bård Guttormsson]] til Rein og Ragnfrid Erlingsdotter, dotter til lendmannen [[Erling på Kvie]]. Han var gift med Ragnhild, som kan hende var dotter til lendmannen [[Nikolas Pålsson Kuvung]] til Giske. Dei fikk dottera [[Margrete Skulesdotter]], som gifta seg med Håkon IV Håkonsson. Han var og svigerfar til [[Knut Håkonsson]] og morfar til [[Håkon Håkonsson unge]], [[Magnus Lagabøte]] og [[Kristin Håkonsdotter]].

	Han var truleg oppfostra på [[Kvie]] i [[Vang i Valdres]] etter at faren døydde i [[1194]]. Vinteren [[1204]]/[[1205]] blei han send til kong [[Inge II Bårdsson]] i Nidaros. Han er omtala under kampar med [[baglerne\|baglane]] i Nidaros [[1206]] og [[Bergen]] [[1207]]. Han fikk så [[syssel\|sysle]] i [[Sogn]]. Omkring [[1213]] leia han kongens hær under eit bondeopprør i [[Trøndelag]]. Då kongen blei sjuk omkring same tid fremma Skule sitt eige kandidatur som arving, men han framheva kongens uektefødde son [[Guttorm Ingesson]] som fremst i arverekka. Inge gav ham på dødsleiet jarlsnamn, og gjorde han til leiar for hær og [[hird]]. Inge døydde i april 1217, og sommaren same år blei Håkon Håkonsson tatt til konge. Han var ikkje Skules fremste kandidat, men jarlen svor truskapsed og ble rikt belønna.		Han var truleg oppfostra på [[Kvie]] i [[Vang i Valdres]] etter at faren døydde i [[1194]]. Vinteren [[1204]]/[[1205]] blei han send til kong [[Inge II Bårdsson]] i Nidaros. Han er omtala under kampar med [[baglerne\|baglane]] i Nidaros [[1206]] og [[Bergen]] [[1207]]. Han fikk så [[syssel\|sysle]] i [[Sogn]]. Omkring [[1213]] leia han kongens hær under eit bondeopprør i [[Trøndelag]]. Då kongen blei sjuk omkring same tid fremma Skule sitt eige kandidatur som arving, men han framheva kongens uektefødde son [[Guttorm Ingesson]] som fremst i arverekka. Inge gav ham på dødsleiet jarlsnamn, og gjorde han til leiar for hær og [[hird]]. Inge døydde i april 1217, og sommaren same år blei Håkon Håkonsson tatt til konge. Han var ikkje Skules fremste kandidat, men jarlen svor truskapsed og ble rikt belønna.

Cnyborg på 27. aug. 2013 kl. 06:54

2013-08-27T06:54:36Z

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 27. aug. 2013 kl. 06:54
Linje 9:		Linje 9:
	Trass truskapsed og allianse gjennom ekteskap kom det konfliktar mellom Skule og kong Håkon, særlig frå midten av 1220-åra. ''Håkon Håkonssons soge'' skulder gjerne på anonyme tredjemenn, men det var nok og meir direkte konflikt. Soga blei skriven for Håkons son og Skule jarls dotterson Magnus Lagabøte, og forfattaren tok nok omsyn til dette og flytta skulda over til anonyme personar. Konfliktane blei verre i 1230-åra. Eit forlik erkebiskopen og biskopane fekk i stand i Bergen i [[1233]]<ref>Jfr. [http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/diplom_vise_tekst.prl?b=15&s=n&str= DN I, nr. 15]</ref> betra litt på forhaldet, men det blei aldri heilt bra mellom konge og jarl. Skule styrde heile tida, utan omsyn til konfliktar, ein tredel av landet. Til tider hadde han det meste som sysler på ulike stader, til tider som eit samanhengande område. Frå han fekk hertugnamn i 1237 hadde han ein tredel av syslene på ulike stader.		Trass truskapsed og allianse gjennom ekteskap kom det konfliktar mellom Skule og kong Håkon, særlig frå midten av 1220-åra. ''Håkon Håkonssons soge'' skulder gjerne på anonyme tredjemenn, men det var nok og meir direkte konflikt. Soga blei skriven for Håkons son og Skule jarls dotterson Magnus Lagabøte, og forfattaren tok nok omsyn til dette og flytta skulda over til anonyme personar. Konfliktane blei verre i 1230-åra. Eit forlik erkebiskopen og biskopane fekk i stand i Bergen i [[1233]]<ref>Jfr. [http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/diplom_vise_tekst.prl?b=15&s=n&str= DN I, nr. 15]</ref> betra litt på forhaldet, men det blei aldri heilt bra mellom konge og jarl. Skule styrde heile tida, utan omsyn til konfliktar, ein tredel av landet. Til tider hadde han det meste som sysler på ulike stader, til tider som eit samanhengande område. Frå han fekk hertugnamn i 1237 hadde han ein tredel av syslene på ulike stader.

	[[6. november]] [[1239]] tok han kongsnamn på [[Øyrating]]<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=703&s=n&str=skule RN I, nr. 701]</ref>, og var i åpent opprør mot kongen. Han tok kontroll over [[Trøndelag]], og drog så mot Austlandet. Der vann han først [[slaget ved Låke]] ved [[Nannestad]] vinteren 1240, men blei overvunne av kong Håkon i [[slaget i Oslo]] våren 1240. Han kom seg unna med nokre av sine menn, dei såkalde [[vårbelger\|vårbelgane]], og drog til [[Elgeseter kloster]] i [[Nidaros]]. Håkon satte klosteret i brann, og SKule blei hogd ned med sine næraste menn<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=708&s=n&str=skule RN 1, nr. 706]</ref>. Han blei gravlagd i [[Nidarosdomen\|Kristkyrkja]] i Nidaros.		[[6. november]] [[1239]] tok han kongsnamn på [[Øyrating]]<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=703&s=n&str=skule RN I, nr. 701]</ref>, og var i åpent opprør mot kongen. Han tok kontroll over [[Trøndelag]], og drog så mot Austlandet. Der vann han først [[slaget ved Låke]] ved [[Nannestad]] vinteren 1240, men blei overvunne av kong Håkon i [[slaget om Oslo 1240\|slaget om Oslo]] våren 1240. Han kom seg unna med nokre av sine menn, dei såkalde [[vårbelger\|vårbelgane]], og drog til [[Elgeseter kloster]] i [[Nidaros]]. Håkon satte klosteret i brann, og SKule blei hogd ned med sine næraste menn<ref>[http://www.dokpro.uio.no/perl/middelalder/regest_vise_tekst.prl?b=708&s=n&str=skule RN 1, nr. 706]</ref>. Han blei gravlagd i [[Nidarosdomen\|Kristkyrkja]] i Nidaros.

	==Referanser==		==Referanser==

Cnyborg på 23. aug. 2013 kl. 09:30

2013-08-23T09:30:16Z

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 23. aug. 2013 kl. 09:30
Linje 1:		Linje 1:
	'''Skule Bårdsson''' (fødd ~~omk~~. 1189 <ref>Jfr. ''Håkon Håkonssons soge'', der han seiast å ha vore 51 år gammal då han døydde.</ref>, død [[24. mai]] [[1240]]) var ein viktig politisk og militær leiar i første halvdel av 1200-tallet. Han var [[jarl]], og frå [[1237]] [[hertug]], ein av berre to i Noreg som har hatt denne tittelen. Det siste året var han opprørskonge, og han var ei tid riksstyrar under [[Håkon IV Håkonsson]]. Frå nyare tid er han kjend som ein av hovudpersonane i [[Henrik Ibsen]]s ''Kongsemnerne''.		'''Skule Bårdsson''' (fødd omkr. 1189 <ref>Jfr. ''Håkon Håkonssons soge'', der han seiast å ha vore 51 år gammal då han døydde.</ref>, død [[24. mai]] [[1240]]) var ein viktig politisk og militær leiar i første halvdel av 1200-tallet. Han var [[jarl]], og frå [[1237]] [[hertug]], ein av berre to i Noreg som har hatt denne tittelen. Det siste året var han opprørskonge, og han var ei tid riksstyrar under [[Håkon IV Håkonsson]]. Frå nyare tid er han kjend som ein av hovudpersonane i [[Henrik Ibsen]]s ''Kongsemnerne''.

	Skule var son av [[lendmann]]en [[Bård Guttormsson]] til Rein og Ragnfrid Erlingsdotter, dotter til lendmannen [[Erling på Kvie]]. Han var gift med Ragnhild, som kan hende var dotter til lendmannen [[Nikolas Pålsson Kuvung]] til Giske. Dei fikk dottera [[Margrete Skulesdotter]], som gifta seg med Håkon IV Håkonsson. Han var og sviger far til [[Knut Håkonsson]] og morfar til [[Håkon Håkonsson unge]], [[Magnus Lagabøte]] og [[Kristin Håkonsdotter]].		Skule var son av [[lendmann]]en [[Bård Guttormsson]] til Rein og Ragnfrid Erlingsdotter, dotter til lendmannen [[Erling på Kvie]]. Han var gift med Ragnhild, som kan hende var dotter til lendmannen [[Nikolas Pålsson Kuvung]] til Giske. Dei fikk dottera [[Margrete Skulesdotter]], som gifta seg med Håkon IV Håkonsson. Han var og sviger far til [[Knut Håkonsson]] og morfar til [[Håkon Håkonsson unge]], [[Magnus Lagabøte]] og [[Kristin Håkonsdotter]].

Cnyborg på 6. jan. 2013 kl. 18:44

2013-01-06T18:44:23Z

← Eldre sideversjon		Sideversjonen fra 6. jan. 2013 kl. 18:44
Linje 1:		Linje 1:
	'''Skule Bårdsson''' (fødd omk. 1189 <ref>Jfr. ''Håkon Håkonssons soge'', der han seiast å ha vore 51 år gammal då han døydde.</ref>, død [[24. mai]] [[1240]]] var ein viktig politisk og militær leiar i første halvdel av 1200-tallet. Han var [[jarl]], og frå [[1237]] [[hertug]], ein av berre to i Noreg som har hatt denne tittelen. Det siste året var han opprørskonge, og han var ei tid riksstyrar under [[Håkon IV Håkonsson]]. Frå nyare tid er han kjend som ein av hovudpersonane i [[Henrik Ibsen]]s ''Kongsemnerne''.		'''Skule Bårdsson''' (fødd omk. 1189 <ref>Jfr. ''Håkon Håkonssons soge'', der han seiast å ha vore 51 år gammal då han døydde.</ref>, død [[24. mai]] [[1240]]) var ein viktig politisk og militær leiar i første halvdel av 1200-tallet. Han var [[jarl]], og frå [[1237]] [[hertug]], ein av berre to i Noreg som har hatt denne tittelen. Det siste året var han opprørskonge, og han var ei tid riksstyrar under [[Håkon IV Håkonsson]]. Frå nyare tid er han kjend som ein av hovudpersonane i [[Henrik Ibsen]]s ''Kongsemnerne''.

	Skule var son av [[lendmann]]en [[Bård Guttormsson]] til Rein og Ragnfrid Erlingsdotter, dotter til lendmannen [[Erling på Kvie]]. Han var gift med Ragnhild, som kan hende var dotter til lendmannen [[Nikolas Pålsson Kuvung]] til Giske. Dei fikk dottera [[Margrete Skulesdotter]], som gifta seg med Håkon IV Håkonsson. Han var og sviger far til [[Knut Håkonsson]] og morfar til [[Håkon Håkonsson unge]], [[Magnus Lagabøte]] og [[Kristin Håkonsdotter]].		Skule var son av [[lendmann]]en [[Bård Guttormsson]] til Rein og Ragnfrid Erlingsdotter, dotter til lendmannen [[Erling på Kvie]]. Han var gift med Ragnhild, som kan hende var dotter til lendmannen [[Nikolas Pålsson Kuvung]] til Giske. Dei fikk dottera [[Margrete Skulesdotter]], som gifta seg med Håkon IV Håkonsson. Han var og sviger far til [[Knut Håkonsson]] og morfar til [[Håkon Håkonsson unge]], [[Magnus Lagabøte]] og [[Kristin Håkonsdotter]].