Forside:Arkivvesen

Om Arkivvesen Motiv frå eit arkiv. Arkiv er institusjonar eller avdelingar innafor ei verksemd som tek vare på dokument frå verksemda. Ordet nyttast óg om sjølve samlinga av dokument, og om lokala der dei vert lagra. For historieforskinga er arkivet staden som ikkje gløymer, der vårt kollektive minne er lagra. I eit moderne arkiv tyder ikkje lenger dokument «gulna ark», men «alle fysiske spor av verksemda». Arkiva kan såleis innehalde alt frå handskrivne notat til digitale databasar. Eit arkiv kan vere aktivt, til dømes eit kommunalt arkiv der ein kan gå inn og hente fram vedtak frå seinare tid. Det kan óg vere historisk, med dokument frå ei verksemd som hører fortida til eller dokumentar som ikkje lenger er aktuelle for eigaren. Mange arkiv kombinerer dei to funksjonane, til dømes byarkiva som både har ein aktiv og ein historisk avdeling. Arkiv kan óg vere private, knytta til ein einskild person. Arkiva har ein dobbeltrolle. På den eine sida skal dei ta vare på dokument for framtida, og det gjer ein best ved å gje så få som mogleg direkte tilgang. På den andre sida skal dei legge til rette for at dei som treng å bruke dokumenta får tilgang til dei. Ein kan tenke på det som å både vere museum, med gjenstandane i monter eller magasin og på same tid bibliotek med lesesal der brukarane sjølv kan gå gjennom dokumenta. Ny teknologi har gjort denne floka mindre utfordrande. Mange arkiv har nå digitalisert deler av samlingane, og gjer dei tilgjengelege på nett. Brukarane får då tilgang til nøyaktige avfotograferingar, medan sjølve dokumenta kan oppbevarast trygt. Eit skilje mellom arkiv og bibliotek er at arkivdokumenta som regel ikkje er publisert. Dei er ofte unike, anten i streng forstand fordi det berre finst eit eksemplar, eller fordi det handlar om ein original. Dette sett óg strengare krav til skydd for dokumenta. Den nasjonale arkivtenesta i Noreg er organisert som Arkivverket. Det består av Riksarkivet, dei åtte statsarkiva og Samisk arkiv. Verksemda er heimla i arkivlova av 1992 (i kraft frå 1999), som mellom anna krev avlevering av arkiv frå offentlege institusjonar. Arkivverket står bak Digitalarkivet, som mellom anna har lagt ut avfotograferingar av dei fleste kyrkjebøkene.   Les mer ...   Smakebitar Oppstadvev på Norsk reiselivsmuseum i Balestrand Foto: Siri Iversen (2017) NEG S6 Oppstadgogn er ei spørjeliste sendt frå Norsk etnologisk gransking i 1952 med tittel Oppstadgogn. Utsendar var Marta Hoffmann og spørjelista er ein del av arkivserien NEG Særemne.   Les mer … Kjeller småskole 1-2 klasse 1932 med frøken Elina Schiørn som klasseforstander. Foto: Digitaltmuseum.no/MiA NEG 194 "Da klokka klang" er ei spørjeliste sendt frå Norsk etnologisk gransking i 2002 med tittel "Da klokka klang". Utsendarar var Ann Helene Bolstad Skjelbred og Anne Moestue.   Les mer … Gunhild Åsmundsdotter Trydal (1889–1914) og Eivind Mikkelsson Hisdal (1884-1967), då dei gifte seg i 1910. Foto: Bilete frå Birger Trydal. Trykt i Heimar og folk i Bykle (2006) b 5 s 236. NEG 71 Gifteferdig ungdom er ei spørjeliste sendt frå Norsk etnologisk gransking i 1959 med tittel Gifteferdig ungdom. Utsendar var Lily Weiser-Aall.   Les mer … Hysekaker av 5 kilo hyse, som ble til 3 kg rein hysefilet. Foto: Gunnar Kristiansen (2020.) NEG 27 Fisk i kosthaldet er ei spørjeliste sendt frå Norsk etnologisk gransking i 1950 med tittel Fisk i kosthaldet. Utsendar var Lily Weiser-Aall.   Les mer … Transport av molybden med taugbane frå toppen av gruva ned til Bandak. Molybdenen vart frakta vidare med båt. Foto: Ukjend / Vest-Telemark Museum. Dalen Gruber A/S var ei molybdengruve som låg på Dalen i Telemark. Gruva var i drift frå 1916 til 1919. Undersøkelsane ved Dalen gruver vart gjort av Otto Bonden og A. Dettmer i 1915. Året etter vart drifta tatt over av A/S Dalen Molybdengruber som 20. desember satte i drift eit «Elmore»-vaskeri. Molybden var eit viktig metall for krigsindustrien. Når ein fekk reinsa malmen for ymse stoff kunne ein blande molybdenen med stål. Slik fekk ein panserstål som vart nytta som materiale i bygging av tanks og stridsvogner. Medan fyrste verdskrig rasa i Europa i 1916 tok ingeniør Otto Falkenberg initiativ til gruvedrift på garden Berge i Eidsborg. I liane ned mot Dalen var det store forekomster av malm. (Her skal ein ha funne ein klump på 10 kilo som visstnok har hamna på eit museum i Belgia.) I desse liane bygde Falkenberg opp Dalen Gruber A/S som allereie i 1917 hadde 90 arbeidsfolk.   Les mer … Fra manntallet for Romedal prestegjeld på Hedmarken. Titus Bülches manntall 1663-1666 er en samlebetegnelse på flere serier manntall som ble tatt opp i Norge på 1660-tallet. Manntallene er de eldste i sitt slag i verden og har navn etter initiativtakeren, den danske embetsmannen Titus Bülche, som i 1662 var blitt kommissær for kirkene i Norge.   Les mer …		Kategoriar for Arkivvesen Arkivvesen Arkivarer Arkivinstitusjoner Arkivsamlinger   Andre artiklar Jørgen H. Marthinsen Henrik Jørgen Huitfeldt-Kaas Lars-Jørgen Sandberg Innlandsarkiva Interkommunalt arkiv i Vest-Agder IKS Arkivkilder til Henrik Ibsen Embetslegenes arkiver Innlandsarkiva avd. Valdres Regional bevaringsplan for privatarkiv i Telemark – utvikling av ei wiki-basert tilnærming Fotosamlingen ved Norsk Industriarbeidermuseum MiM Familie- og firmaarkiv Kortarkiv Agder Arkeologisk museum i Stavanger Lillehammer foto og bildearkiv Eid fotohistoriske arkiv Misjonsforeninger i Trøndelag Misjonsforeninger i Østfold Catharinus Elling Else Jagtøien (1901–1971) Eldrid Valebjørg Hoprekstad Lily Weiser-Aall NEG 140 Pasienten og tannlegen NEG 168B Hage og hagestell (kortversjon) NEG 17 Torvtaking NEG 21 Vidjer NEG 31 Seng og sengeutstyr NEG 65 Ord og nemningar i samband med husdyr NEG 68 Bålbrenning på visse dager i året NEG 95 Heimanfylgje og bryllaupsgåver NEG 120 Tradisjon om militærvesenet