Forside:Stryn kommune

Fra lokalhistoriewiki.no
(Omdirigert fra Stryn)
Hopp til: navigasjon, søk

ØSTLANDET • SØRLANDET • VESTLANDET • MIDT-NORGE • NORD-NORGE
Rogaland • Hordaland • Sogn og Fjordane • Møre og Romsdal
Sogn • Sunnfjord • Nordfjord
Vågsøy • Selje • Eid • Hornindal • Gloppen • Stryn

Om Stryn kommune
1449 Stryn komm.png
Stryn kommune ligg i den inste delen av Nordfjord i Sogn og Fjordane. Kommunen grensar til Hornindal og Stranda i nord, Skjåk i aust, Luster i søraust, Jølster i sørvest og til Gloppen og Eid i vest. Frå 1965 til 1977 var tidlegare og nåverandre Hornindal kommune ein del av Stryn.

Kommunen har tre tettstader: Administrasjonssenteret Stryn, Olden og Innvik. Det er óg tettbygde område i Loen og Utvik.

Stryn er den største skogbrukskommunen i Sogn og Fjordane. Jordbruket er dominert av bær- og fruktdyrking, medan ein i husdyrbruket finn både storfehald med kjøt- og mjølkeproduksjon så vel som geit og fjørfe. Kommunen har óg allsidig industri, og i seinare år har turisme vorte viktig.   Les mer ...

 
Smakebitar fra artiklar
Kolbein Skaare. Fotograf ukjent (Kr. Stakston?).
Kolbein Skaare (fødd i Stryn 10. mars 1873, død i Skjåk 1932) var lærar, klokkar og lokalpolitikar i Skjåk. Han var ordførar der 1914-16 og 1920-22. Han representerte Venstre, eller nærare bestemt Arbeiderdemokratene/Radikale Folkeparti. Kolbein Skaare gjekk lærarskulen på Stord. Han hadde også vore ved Viggo Ullmanns folkehøgskule i Seljord, moglegvis på sommarkurs for lærarar som vart haldne der. Fyrste lærarstillinga etter endt utdanning hadde Skaare på Voss. Deretter var han eit par år i Torpa, før han i 1898 kom til Skjåk, der han var tilsett som lærar og klokkar i Nordberg anneks.   Les mer …

Briksdal fjellstove

Turister til Briksdal

Elling Briksdal og kona Andrine frå Åberg. Erling Briksdal fortel: "Dette er frå Briksdalen. Dette huset er innebydt i det huset som står der no. Gulehuset som vi kaller det, er grått no. Det er mine tipp-oldeforeldre som er framfor huset. Andrine frå Åberg og Elling. Det var son deira Anders som starta med kafe og overnatting i 1892. Anders er min oldefar."
Foto: Postkort fra Carl Müller. Fra samling Jarl V. Erichsen

1878: 105 Fremmede til breen

«Brixdalsbræen i Olden:

Eieren af den afsides beliggende Gaard Brixdalen øverst i Oldedalen har sendt "Fjdns. Bld". følgende meddelelse:

For 20 Aar siden var det en stor Sjeldenhed, at nogen Reisende besøgte Brixdalsbræen; men i de sidste Aar er de Besøgendes Antal voxet betydeligt; i 1878 var her saaledes 105 Fremmede oppe, hvoraf mange har nedlagt sine Navne i en Flaske under Bræen. Sidste Aar kom jeg til at tænke paa, at det vilde være interessant at faa vite, hvor disse Besøgende kom fra, og jeg har derfor gjort nøiagtigere Optegnelser. Det fremgaar af disse, at her i 1879 var 68 Herrer og 42 Damer paa Besøg op til Bræen af disse var der 7 Svensker, 3 Danske, 10 Englændere, 9 Tydskere, 2 Franskmænd, 1 Amerikaner og Resten Noedmænd.»[1]

Turistskyss

  • Per Briksdal forteller [2] at skyssing av turister med hest startet opp i 1880-årene. På den tiden gikk skyssingen fra Oldevannet, ved Rustøy, og inn mot Briksdal. Det var gjerne de eldste og de yngste på gården som skysset.

Keiser Vilhelm på besøk 1889-1890

Keiser Vilhelm II av Tyskland (1859-1941) var en stor norgesvenn og besøkte ofte Norge. I 1889/90 var han også i Olden og besøkte Briksdalsbreen.

Servering og overnatting i Briksdal

  • Briksdal fjellstove 3 km nedenfor Briksdalsbreen har eksistert siden 1891, med matutsalg og overnatting for turister. Til å begynne med bygde Anders Briksdal en liten kaffistove i Briksdalen, der turister ble traktert med brus, melk, brød og rømmekolle.[3]
  • I 1902 omtales "Hotellet i Brixdal".[4]

Stier, veier og infrastruktur

  • I 1886 ble det etablert ridevei inn til Briksdalsbreen.[5]
  • I 1890 var veien fra Oldedalen til Briksdal ferdig.[6]

Tidlige fotografier fra Briksdal

Firma/fotoggraf M. Selmer, Bergen utgav i 1872 en relativt omfattende "Catalog over fotografier af norske nationaldragter, landskaber og stereoskopbilleder. Etter naturen optagne". I denne listen finner vi to "Prospecter i mindre Format. 8" X 6" med motiv fra Briksdal:

  • 199. Parti fra Brigsdalen, Nordfjord
  • 200 Parti af Brigsdalsbræen i nordfjord"

Andre notater

Se også Briksdal i Oldedalen og Briksdalsbreen.

Referanser

  1. Bergen Adressecontoirs Efterretninger 15/1 1880
  2. "Fjordhesten - menneskevennen", Arne M. Bakken 1998
  3. "Fjordhesten - menneskevennen", Arne M. Bakken 1998
  4. Nordre Bergenhus Amtstidende 1/10 1902
  5. "Fjordhesten - menneskevennen", Arne M. Bakken 1998
  6. "Fjordhesten - menneskevennen", Arne M. Bakken 1998
  Les mer …

Ungdomsbilete av Jacob Aaland. Fotograf ukjent.
Jacob Aaland (fødd i Innvik i Stryn kommune 27. april 1865, død på Sandane i Gloppen 18. oktober 1950) var lærar og lokalhistorikar. Med sine bygdebøker frå Nordfjord er han ein av dei som har hatt størst innverknad på utviklinga av innhald og form i denne sjangeren. Jakob Aaland verka som folkeskulelærar i 48 år. Fyrste stillinga etter lærareksamen var i Sigdal 1884-1886, så i Brevik 1887-1890, Kragerø 1891-1892 og frå 1892 til 1932 i Bergen ved Fortunen og seinare Lungegården skule. I åra 1914-1919 hadde Aaland statsstipend for å drive med bygdebokarbeidet, og var ute av skulearbeidet. I denne perioden heldt han til på Nordfjordeid, og var da redaktør i Fjordenes Blad. Jacob Aaland var Venstre-mann, og sat ei tid som representant i Bergen bystyre. Han hadde fleire tillitsverv i Bergen, mellom anna var han formann for Bergen lærersamfund.   Les mer …

Ragnar Standal, 2008
Foto: Knut Hustad

Ragnar Standal (fødd 24. september 1929 på Ytre Bakkane på Yte-Standal, død 14. august 2013HjørundfjordheimenSæbø i Ørsta kommune) var ein framståande fagmann og lokalhistorikar med store kunnskapar om Sunnmøre og framifrå formidlingsevne.

Standal fullførte 4-årig lærarutdanning ved Volda lærarskule i 1951, tok så historie grunnfag ved Noregs lærarhøgskule i Trondheim i 1963 og fullførte hovudfag same stad i 1977. Han var først lærar i Fausadalen, Stranda kommune frå 1951–56, deretter lærar i Lyftingmo krinsLesja frå 1956–62, så adjunkt ved Stryn ungdomsskule frå 1963–75, styrar på Ørsta bygdetun, Brudevollsamlinga (deltid) frå 1978–84 kombinert med lektorstilling ved Møre og Romsdal distriktshøgskule, Volda 1978–70 og 1981, konservator på Nordfjord folkemuseum, Sandane frå 1984–86 og til slutt bygdebokforfattar og -redaktør i Ørsta frå 1986–1992.   Les mer …

Elias Melvær

Elias Melvær (fødd 1. mai 1848 i Askvoll, død 21. september 1924 i Bergen) var lærar, politikar og pionér i målreisinga i Sogn og Fjordane. Melvær var son av gardbrukar og fiskar Abraham Wilhelmson Melvær og Anne Arnesdotter Einen. Han voks opp på garden MelværBulandet i Askvoll i Sogn og Fjordane. Melvær gjekk Stord seminar og tok eksamen 1869. Same året vart han lærar i Kjølsdalen i Davik (no Eid kommune) i Nordfjord, og etter to år fekk han i 1871 ein lærarpost i Grimelid i Askvoll. Her var han i tre år før han 1874-76 var allmugeskulelærar i Florø.

I 1876 vart Melvær tilsett som lærar på den nyskipa Fjordenes amtsskole i Gloppen. Han følgde med amtsskulen då han flytte til Innvik i 1886 og vidare til Florø i 1892. Etter 24 år som andrelærar slutta han då skulen flytte til Nordfjordeid i 1900.   Les mer …

Flofjellsvegen ved Nedstevatnet i Sunnylvsbygda
Flofjellsvegen er ein gamal ferdsleveg over fjellet mellom Sunnylvsbygda i Stranda kommune og grenda Flo i Stryn kommune. Allereie Hans Strøm omtalar vegen i skildringa si av Sunnmøre frå 1764-66. Dei øvste gardane på Sunnylvssida, Brekke og Vollset, høyrde faktisk til Oppstryn sokn fram til 1848. Dei laut da krysse Flofjellet for å kome til kyrkje og utføre offentlege ærend. Overgangen passerer tre vatn. Rekna frå Sunnylvssida er det Nedstevatnet, Stegholvatnet der kommune- og fylkesgrensa delar vatnet i to og Ångelsvatnet. Det er elles Stegholsvatnet som har vore problematisk for ferdsla; der er det høge hamrar rett i vatnet på båe sider. Det måtte ofte brukast båt for å kome forbi her.   Les mer …
 
Sjå òg


 
Eksterne ressursar
Forside:Stryn kommune/Eksterne ressursar
 
Kategoriar for Stryn kommune
ingen underkategorier
 
Andre artiklar